auto_awesome_motionไฟล์ดิจิทัลที่เกี่ยวข้อง (2 ไฟล์)

chrome_reader_modeเรื่อง

4 มกรา มหามงคล คลอด พรบ. สุขภาพแห่งชาติ เพื่อแก้วิกฤตชาติ

chrome_reader_modeคำอธิบาย

บทความนี้กล่าวถึงการพิจารณาร่างพระราชบัญญัติสุขภาพแห่งชาติ ซึ่งถ้าหากสถานิติบัญญัติเห็นชอบ จะเป็นการแก้วิกฤตชาติ

chrome_reader_modeบทคัดย่อ

๔ มกรามหามงคล คลอดพรบ.สุขภาพแหงชาติเพือ่ แกวิกฤตชาติ ประเวศ วะสี วันที่ ๔ มกราคม ๒๕๕๐ สภานิติบัญญัติแหงชาติจะพิจารณารางพรบ.สุขภาพแหงชาติ อีกครั้งหนึ่ง ซึ่งอาจจะเปนครั้งสุดทายกอนที่จะคลอดออกมาเปนพรบ.และอาจเปนพรบ.ฉบับแรก ของป ๒๕๕๐ อันเปนปมหามงคลของคนไทยที่พระบาทสมเด็จพระเจาอยูหัวทรงเจริญพระชนมายุ ๘๐ พรรษา เทากับพระบรมศาสดา อะไรที่เกิดดี ตองถือเปนมงคล การเกิดดีตองมีความสมประกอบ อะไรที่พิการแตกําเนิดก็จะยากลําบากไปนานหรือตลอด ชีวิต หลายสิ่งหลายอยางมีความพิการแตกําเนิด รวมทั้งมหาวิทยาลัยไทย ทําใหยากลําบากมานาน แนวคิดที่ไมทะลุ และไมใหญพอเปนสาเหตุปฐมของความพิการแตกาํ เนิด พรบ.สุขภาพแหงชาติเปนแนวคิดที่ใหญมาก และอาจใหญที่สุดในโลก ที่คนไทยจํานวน มากรวมกันทํามา ความติดขัดของการพัฒนา เกิดจากการคิดแบบแยกสวน คิดเรื่องเศรษฐกิจก็แยกสวน เรื่องการศึกษาก็แยกสวน คิดเรื่องสิ่งแวดลอมก็แยกสวน คิด เรื่องสุขภาพก็แยกสวน แลวก็ไมเปนผลสําเร็จทําใหสังคมก็ดี โลกก็ดี วิง่ เขาสูวิกฤตมากขึ้นเรื่อยๆ การแยกเปนสวนๆ หรือการชําแหละออกเปนสวนๆ เชน การชําแหละสุกร หรือชําแหละโค ทําใหสิ้นชีวิต ชีวิตเกิดจากการเชื่อมโยงทุกสวนเขามาอยางบูรณาการ อยางชีวิตรางกายของเรา ประกอบดวยสวนตางๆ อันหลากหลายสุดประมาณ เชน สมอง หัวใจ ตับ ปอด ไต ฯลฯ ถาอวัยวะ ต างๆ เหล านี้ต างคนต างๆ ไป เราก็ เปนคนอยู ไม ไ ด ที่ เรามี ชีวิต อยูได เพราะอวั ย วะต างๆล ว น เชื่อมโยงบูรณาการเปนหนึ่งเดียวกัน ทําใหเกิดความเปนปรกติและยั่งยืน สังคมประกอบดวยสวนตางๆ อันหลากหลาย ถาแตละสวนตางคนตางไปไมบูรณาการเปน หนึ่งเดียวกัน สังคมก็จะไมปรกติและยั่งยืน กระทรวง ทบวง กรมตางๆ ก็ตางคนตางทําไมบรู ณาการ เปนหนึ่งเดียวกัน คํ า ว า สุข ภาพก็ ถู ก ตี ความอย า งแยกส ว นทํ า ให นึ ก ถึ ง มดหมอหยู ก ยา โรงพยาบาลและ กระทรวงสาธารณสุขเทานั้น ในขณะที่สุขภาพหรือสุขภาวะ หมายถึงสุขภาวะทั้งทางกาย ทางจิต ทางสังคม และทางปญญา หรือทางจิตวิญญาณ สุขภาพหรือสุขภาวะจึงเปนเรื่องใหญที่บูรณาการอยู ในการพัฒนามนุษยและสังคมทั้งหมด (Health is integral in total human and social development) เปนเรื่องที่อยูเลยพรหมแดนของกระทรวงสาธารณสุขออกไปมาก สุขภาพในแนวคิดของรางพรบ.สุขภาพแหงชาติใหญกวาแนวคิดทางการแพทยและทาง สาธารณสุขออกไปมาก เพราะบูรณาการอยูในการพัฒนามนุษยแ ละสังคมทั้ งหมด เพราะขาด แนวคิดและขาดเครื่องมือที่จะบูรณาการการพัฒนามนุษยและสังคมทั้งหมดเขามาดวยกัน เราจึงไม สามารถสรางความอยูเย็นเปนสุขในสังคมไทยได แตตรงขามมีวกิ ฤตการณตางๆ มากขึ้นทุกทีๆ นักวิชาการสวนใหญทําหนาที่วิเคราะหวิจารณเทานั้น ซึ่งก็มีประโยชนและตองทําตอไป แตการวิเคราะหวิจารณ เทานั้นไมมีพลังเพีย งพอที่จะพาชาติ ฝาวิกฤต เราต องการพลังของการ -๒- สังเคราะหและจัดการดวย คือภายหลังวิเคราะหวิจารณแลวตองสามารถสังเคราะหวาหลังเรื่องนี้จะ ทําใหสาํ เร็จไดอยางไร จะมีวิธีจัดการไปสูความสําเร็จไดอยางไร พรบ.สุขภาพแหงชาติตองการสรางพลังแหงการสังเคราะหและจัดการใหชาติ กลาวคือ นอกเหนือจากแนวคิดใหญวา สุขภาพหรือสุขภาวะของคนไทยจะเกิดไดจริง ตอเมื่อประเทศสามารถพัฒนาอยางบูรณาการพรอมและสอดคลองกันทุกดานแลว ความที่ประเทศ ขาดพลังแหงการสังเคราะหและจัดการที่จะทําใหการพัฒนาอยางบูรณาการเกิดขึ้นไดจริง พรบ. สุขภาพแหงชาติฉบับนี้ไดบัญญัติเครื่องมือที่จะเปนพลังแหงการสังเคราะหและจัดการไวดวย ตามปรกติที่เปนมา พลัง ๓ ไมเคยสังเคราะหกันเขามา คือ พลังความรู พลังสังคม และพลัง การเมือง ตางสวนตางแยกกันอยู หรือแมเปนปฏิปกษกัน พรบ.สุขภาพแหงชาติ สังเคราะหพลังทั้ง ๓ เขามาด วยกัน ลองสังเกตองคประกอบของคณะกรรมการสุขภาพแหงชาติ ดูสิครับ ทางฝาย การเมืองหรืออํานาจรัฐนั้นนําโดยนายกรัฐมนตรีเอง หนึ่งในสามของคณะกรรมการประกอบดวย สวนที่จะสรางความรู และอีกหนึ่งในสามประกอบดวยภาคสังคม เมื่อสามองคประกอบเขามาเชื่อมกัน จะเกิ ด เป น “สามเหลี่ ย มเขยื้ อ นภู เ ขา” สามารถเขยื้ อ นสิ่ ง ยากได ในขณะที่ อ งค ป ระกอบใด องคประกอบเดียวหรือแมสององคประกอบก็ไมสามารถแกปญหายากๆ ได รัฐบาลทักษิณมีอาํ นาจมากแตก็แกปญหายากๆ อันซับซอนไมไดเลย รัฐบาลคลินตันไมสามารถปฏิรปู ระบบบริการสุขภาพใหเปนประโยชนตอคนอเมริกนั มากขึ้นได รัฐบาลอาคีโนของฟลิปปนสไมสามารถแกปญหาความยากจนและความยุติธรรมในสังคมได ถาแกปญหาความยากจนและความยุติธรรมในสังคมไมได สุขภาพหรือสุขภาวะก็เปนอัน หวังไมได สังคมปจจุบันอันเปนระบบที่ซับซอน มีปญหาทางโครงสรางที่ยากตอการแกไขเปนอันมาก ซึ่งถาแกไขไมได ประเทศก็จะสะสมปญหามากขึ้นๆ จนวิกฤตทุกทางเปนวิกฤตชาติ คณะกรรมการสุขภาพแหงชาติตามที่กลาวถึงขางตน แมองคประกอบจะดีเพียงใด ก็จะยัง ไมมพี ลังแหงความสําเร็จเพียงพอ ถาขาดการสนับสนุนจากการทํางานเชิงนโยบายและยุทธศาสตรที่ เขมแข็ง เพราะตระหนักรูถึงความจําเปนของการทํางานเชิงนโยบายและยุทธศาสตร ทางราชการจึง จัดตั้งสํานักนโยบายและยุทธศาสตรขนึ้ ในกระทรวงตางๆ เปนแถว แตก็ไดผลนอยเต็มที เพราะเปน การเปลี่ยนแตชื่อจากหนวยงานเดิม การทํางานเชิงนโยบายและยุทธศาสตรเปนกระบวนการทํางาน ทางปญญาอยางยิ่งยวด ซึ่งทําไมไดโดยหนวยราชการแบบเดิมๆ พรบ.สุขภาพแหงชาติกําหนดใหมี สํานักงานคณะกรรมการสุขภาพแหงชาติ ซึ่งมีลักษณะพิเศษที่เปนหนวยงานของรัฐ แตไมเปน สวนราชการขึ้นอยูภายใตการกํากับของคณะกรรมการ การเปนหนวยงานของรัฐที่เปนอิสระมี ขอตางจากสวนราชการคือ เปดโอกาสใหตั้งคําถามไดวา “ใครมีความเหมาะสมที่สุดที่จะทําหนาที่” ซึ่งเทากับเปดโอกาสใหมีการคัดเลือกจากคนทั้งประเทศ ในขณะที่สวนราชการถือเปนสิทธิของ ขาราชการที่จะเขามาดํารงตําแหนงไมใชสิทธิของงานที่จะไดคนที่เหมาะสมที่สุด -๓- คณะกรรมการแหงชาติเปนอันมากไมประสบความสําเร็จเพราะขาดสมรรถนะของฝาย เลขานุการที่จะสนับสนุนปญญาเชิงนโยบายและยุทธศาสตร ซึ่งก็ทําใหประเทศติดขัดในเรื่องตางๆ พรบ. สุ ข ภาพแห ง ชาติ ต อ งการแก ค วามติ ด ขั ด ในเรื่ อ งนี้ จึ ง กํ า หนดให มี สํ า นั ก งาน คณะกรรมการสุขภาพแหงชาติที่จะมีศักยภาพในการทํางานทางปญญาเชิงนโยบายและยุทธศาสตร กระบวนการยกราง พรบ.สุขภาพแหงชาติฉบับนี้ เปนกระบวนการอันยาวนานผานมาถึง สามรัฐบาล รวบรวมองคความรูจากทั่วโลก และคนไทยมีสวนรวมมากที่สุด เพราะผานการประชุม ระดมความคิด สมัชชาสุขภาพจังหวัด สมัชชาสุขภาพแหงชาติรวมกันแลวหลายรอยครั้ง คนไทยมี สวนรวมหลายหมื่นคน โดยหวังที่จะไดเครื่องมือที่ดีที่สุดในการทํางานเชิงนโยบายและยุทธศาสตร อันจะนําไปสูความอยูเย็นเปนสุขของคนไทยทั้งชาติ เรามีทรัพยากรและเครื่องมือเยอะแตขาด “การออกแบบ” การทํางาน จึงไมสามารถสราง ความผาสุกในบานเมืองได พรบ.สุขภาพแหงชาติคือ “การออกแบบ” การทํางาน พรบ. นี้ไมใชเปนเพียง พรบ. ทางสาธารณสุขอีก พรบ. หนึ่ง แต เ ป น จิ น ตนาการใหญ เป น การออกแบบ และเป น กลไกในการสร า งพลั ง ของการ สังเคราะหและจัดการ ซึ่งไปเลยการวิเคราะหวิจารณ เพื่อสามารถสรางประโยชนสุขใหมหาชนชาว สยามโดยรอบดาน ที่อธิบายมาทั้งหมดนี้เพื่อชวยใหเพื่อนคนไทยสนใจศึกษาแนวความคิดการออกแบบและ การสรางกลไกเพื่อความผาสุกของคนทั้งมวล ยิ่งเพื่อนคนไทยจํานวนมากเทาไรเขาใจและมีสวนรวม ใน พรบ. สุขภาพแหงชาติ ความสําเร็จในการไปใหพน วิกฤตชาติก็จะมีเพิ่มขึ้นเทานั้น ถาแมนสภานิติบัญญัติแหงชาติไมผานราง พรบ. ฉบับนี้ แมเพราะเหตุใด เพื่อนคนไทยยิ่ง ตองเพิม่ ความเขาใจและการมีสวนรวม แตถาสภานิติบัญญัติแหงชาติรับรอง พรบ. สุขภาพแหงชาติ ก็จะเปน ๔ มกรามหามงคล เพราะประเทศไทยจะมีเครื่องมือแกวิกฤตชาติ ในโอกาสแหงปเฉลิมพระชนมายุครบ ๘๐ พรรษา ของพระบาทสมเด็จพระเจาอยูหัว ***************************** -๔- pQET ๔ มกราคมหามงคล คลอดพรบ.สุขภาพแห่งชาติ เพื่อแก้วิกฤตชาติ ประเวศ วะสี

shareแบ่งปันเนื้อหา