auto_awesome_motionไฟล์ดิจิทัลที่เกี่ยวข้อง (2 ไฟล์)
chrome_reader_modeเรื่อง
chrome_reader_modeคำอธิบาย
chrome_reader_modeบทคัดย่อ
กระบวนทรรศน์ใหม่ ในการพัฒนาประเทศไทย กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเยข้มแขย็ง กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแข็ง ประเวศ วะสึ พิมพ์ครั้งที่ ๑ กุมภาพันธ์ ๒๕๒๒ จํานวน ๓,๐๐๐ เล่ม จัดพิมพ์ โดย มูลนิธิสาธารณสุขแห่งชาติ (มสช.) สนับสนุน โดย สํานักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) คณะกรรมการเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนแห่งชาติ ออกแบบ วัฒนสินธุ์ สุวรัตนานนท์ ๑ 6ซ่ ๑ - พมพห บ, ทควพ จก. มูลนิธิสาธารณสุขแห่งชาติ (มสช.) ๑๑๒๕ ซ.พหลโยธิน ๒๒ ถ.พหลโยธิน แขวงจอมพล เขตจตุจักร กรุงเทพฯ ๑๐๑๕๐๐ โทรศัพท์ ๐-๒๒๕๑๑-๕๕๕๕ โทรสาร ๐-๒๕๓๑๐๒๑๒๒ อ-ทาศส!| : 1ทสเททโ@หทดเททธ์.๐๒8 /งมงพพเม.ไทคเททเก.๐เฮ ประเทศไทยอุดมสมบูรณ์ไปด้วยทรัพยากร มากพอที่จะสร้างความอยู่เย็นเป็นสุขถ้วนหน้าให้คนไทย แต่คนไทยกลับตกอยู่ในความเดือดร้อนทุกหย่อมหญ้า ทั้งนี้เพราะ มิจฉาทิฐิเกียวการพัฒนา สารบาญ = จฉาทิฐิเกียวกับการพัฒนา อ 4 ๒. นโยบายการพัฒนาทีเอาท้องถินเป็นตัวตัง ๓. วิสัยทัศน์ประเทศไทยน่าอยู่ทีสุด ท้องถินน่าอยู่ทีสุด: คุณลักษณะ ๕ ประการ ๕. เป้าหมายของท้องถิน ๑๐ ประการ ๕. ระบบการศึกษาของท้องถิน โดยท้องถิน เพื่อท้องถิน ๑ หลักของระบบการศึกษาของท้องถิน ๕ ประการ ๑ องค์ประกอบของระบบการศึกษาท้องถิน ๑๐ ประการ ๒. ประชาธิปไตยชุมชนประชาธิปไตยท้องถิน: รากฐานของประชาธิปไตย ฆ. การประกอบเครื่องประเทศไทย ๕. พลังขับเคลือนท้องถินเข้มแข็ง ๑๑ ๑๓ ๑๓ ๒๕ ไตฒ ๓ฒ ๕๑ ๕๕ ต้องมีกระบวนทธรศน์ใหม่ของการพัฒนา ซึ่งเป็นการปฏิวัติความคิด ตรงตามความหมายของคํา วตะ=หมุน ปฏิ=ทวนกลับ คือเธาต้องหมุนกลับไปเอาข้างล่าง หรือษุมหนท้องดื่นเป็นตัวตั้ง ๑. การจะทําอะไรๆ ให้สําเร็จ สัมมาทิฐิหรือความเห็นชอบเป็นเรื่อง สําคัญ ข ๐ ข = ==๑ ข์ ๕ 0 ถ้าทําด้วยมิจฉาทิฐิ การนันก็จะไม่สําเร็จ ประเทศไทยอุดมสมบูรณ์ด้วยทรัพยากรต่างๆ มากเกินพอที่จะ เว ข เ) ข ' : 0 ๑7 สร้างความสุขให้คนไทยถ้วนหน้า แต่ปรากฏว่าเมื่อพัฒนาไป ๆ เรากลับ = = เ%" ๐ พ ๑7 = จ = เกิดวิกฤตทุกทาง ทั้งวิกฤตเศรษฐกิจ วิกฤตสังคม วิกฤตสิงแวดล้อม วิกฤต การเมือง บรรจบกันเป็นมหาวิกฤตการณ์สยาม ก่อความทุกข์เข็ญเดือด เซว ร้อนขัดแย้งไปทุกหย่อมหญ้าอย่างไม่มีทางออก เพธาะมิจฉาทิจฐีเกี่ยวกับการเพพัฒนา มิจฉาทิฐิเกียวกับการพัฒนาคือ การพยายามสร้างพระเจดีย์จากยอด ไม่มีพระเจดีย์องค์ใดสร้างได้สําเว็จจากยอด เพราะจะพังลงๆ (รูปที่ ๑) ประเวศ วะสี | ซ ” = ' 2 - การศึกษา ความดีงาม < เศรษฐกิจ | ระบบต่างๆ ความยุติธรรม ประกรบโตย 0๑๐๐๑๑ 0 ๕๕2 ล๑งถิ่น 1 ๐ ๐๑๐ ๑ ชุมชนท้องถิน กร (ก) พระเจดีย์แห่งการพัฒนา (ข) การพัฒนาจากยอดโดย ต้องสร้างจากฐาน ฐานคือชุมชนท้องถิน ไม่มีฐาน จะไม่สําเร็จเพราะจะพังลงๆ ๓3 ฆด จฆ รูปที่ ๑ พระเจดีย์ต้องสร้างจากฐาน (ก) ถ้าสร้างจากยอดโดยไม่มีฐานก็จะพังลงๆ (ข) . การพัฒนาที่ผ่านมา เราพยายามทําจากยอดทั้งสิน ไม่ว่าเศรษฐกิจ การศึกษา ประชาธิปไตย ความยุติธรรม จึงไม่สําเร็จ มิจฉาทิฐินําไปสู่มิจฉา ๑7 ฒ” ๑ | ๑” เซ 4 ๑9» 1 9๑7» พัฒนา การพัฒนาโดยเอาข้างบนเป็นตัวตั้ง โดยทอดทิงข้างล่างและให้ข้าง บนบ่อนทําลายข้างล่างให้อ่อนแอ อะไรทีบ่อนเซาะฐานให้อ่อนแอย่อมพัง ทลายลง สังคมไทยพังทลายลงเพราะการพัฒนาที่ทําลายฐาน ฐานของสังคมคือษุมหนท้องถิ่น ส่วนล่างของสังคมคือ ฐานความเป็นจริงของชีวิต สังคม วัฒนธรรม และฐานทรัพยากรของประเทศ ในขณะที่ส่วนบนของสังคมเป็นเรื่องของอํานาจ เงิน รูปแบบมาก กว่าสาระ และความฉ้อฉลต่างๆ ๕ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ก้องถินเข้มแข็ง การพัฒนาโดยอํานาจรัฐรวมศูนย์จึงขัดแย้งกับความเป็นจริงของ ชีวิตข้างล่างเต็มไปหมดทั้งประเทศ ความรุนแรงในจังหวัดชายแดนภาคใต้ 0๐ ๑7 6 เป็นอาการอย่างหนึ่งของความขัดแย้งระหว่างอํานาจรัฐรวมศูนย์กับ ณ/ ๓๑7 , ๐ วัฒนธรรมท้องถิน ปัญหานีจะแก้ไม่ได้ตราบใดที่ยังพัฒนาด้วยอํานาจรัฐ รวมศูนย์จากข้างบน ฆข [ ๑7 4 < ๑ ๓๑= ต้องมีกระบวนทรรศน์ใหม่ของการพัฒนา ซึ่งเป็นการปฏิวัติความ คิด ตรงตามความหมายของคํา วตะ=หมุน ปฏิ=ทวนกลับ คือเราต้องหมุน เข ๕ กลับไปเอาข้างล่างหรือชุมชนท้องถินเป็นตัวตัง ฒ/7 ชุมชนท้องถินเป็นฐานของความจริงของชีวิต สังคม วัฒนธรรมและ เ) เสด: ๆ ง ทรัพยากร การพัฒนาโดยเอาความจริงเป็นตัวตังง่ายกว่าการพัฒนาจาก ข่ ๐ = = ข้างบน ซึ่งเป็นเรืองของอํานาจ เงน และมายาคต | [ จ ฆ = เมื่อชุมชนท้องถินหรือฐานล่างของสังคมมันคงแข็งแรงก็จะรองรับ ให้สังคมทั้งหมดลงตัวและยังยืน กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทยคือ การเอาท้องถิน เป็นตัวตัง ประเวศ วะสี | « ต่อจากนี้ไปกระทรธวงทบวงกรม ต้องเปลี่ยนแปลงตัวเอง จากการใช้อํานาจ มาเป็นกภารพัฒนาความรู้ต่างๆ ให้รู้จริง เพื่อทําให้ษุมษนท้องถิ่นและหาติเข้มแย็ง ๒. นโยบายการพัฒนาทีเอาท้องถิน เป็นตัวตัง เพื่อแก้วิกฤตชาติ ทุกฝ่ายต้องทําความเข้าใจและผลักดันให้การ พัฒนาโดยเอาท้องถินเป็นตัวตังเป็นแนวนโยบายใหญ่แห่งรัฐ โดยต้องให้ ท้องถินสามารถพัฒนาความเข้มแข็งทุกด้านด้วยตนเองมากที่สุด โดย ระบบต่างๆ เช่น ระบบเศรษฐกิจ ระบบการศึกษา ระบบสุขภาพ ระบบ ความยุติธรรม ระบบการสือสาร ระบบการเมือง เข้าไปเชซือมโยงกับความ ข ๕ - ฉ๑7 "อ ๑7 เอุเ จ/ =ฆ๐ เข้มแข็งของท้องถินอย่างสนับสนุนเกือกูลกัน ไม่ใช่โดยข้างบนมีอํานาจ เหนือข้างล่าง 1 [ = ฆ เพื่อให้ท้องถินมีอัตโนมัติและอํานาจต่อรองมากทีสุด ต้องมีการ แก้ไขกฎหมาย กฎระเบียบ ข้อบังคับต่าง ๆ รวมทั้งวิธีการงบประมาณทีส่ง เสริมให้ท้องถินสามารถต่อรองให้ระบบการศึกษาและระบบอื่นใดสนอง ตอบความต้องการของท้องถินมากที่สุด ประเวศ วะสี | ๑๑ ๓ 1เ ๐ ข สฆ่ฆ่ขย = ๐ ๆท ข เ ๑7 วัฐส่วนกลางทําหน้าทิทิท้องถินทําไม่ได้ เช่น การป้องกันประเทศ การต่างประเทศ และพัฒนาความเข้ม แข็งทางวิชา การ ความอ่อนแอของกลไก [ ๑ ส่ = 1 ข๐ , ซ๊ ของรจทผานมาคอ เอาแต่ใช้อํานาจแต่ขาดความรู้ ต่อจากนีไปกระทรวง ๓8 | ฆ ทบวงกรม ต้องเปลี่ยนแปลงตัวเองจากการใช้อํานาจ มาเป็นการพัฒนา ข,! ขขย = ซ ๐๑ บย อฉ๑ ๑ 92 ๕ ปบ "1 ความรู้ต่างๆ ให้รู้จริง เพื่อทําให้ชุมชนท้องถินและชาติเข้มแข็ง ถ้าไม่ปรับ บทบาทของกระทรวงทบวงกรมต่าง ๆ เราจะไม่สามารถธํารงบูรณภาพและ ดุลยภาพของประเทศได้ และถึงแก่การเสือมสลายไป ทุกวงการต้องทําความเข้าใจเรืองการพัฒนาโดยเอาท้องถินเป็น เ) ๑/ ๕ วต ๕<๐ ๑๒ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแขย็ง ๓. ๕- ๑7 ๑7 6 เซ วิสัยทัศน์ประเทศไทยน่าอยู่ทีสุด ท้องถินน่าอยู่ทีสุด อุดมทัศน์ของเราคือ ประเทศไทยเป็นประเทศที่น่าอยู่ทีสุดในโลก และท้องถินเป็นท้องถินทีน่าอยู่ที่สุด ควรจะระดมความคิดกันอย่างทัวถึง และต่อเนื่องว่าการเป็นประเทศทีน่าอยู่ที่สุดและท้องถินน่าอยู่ทีสุดนันเป็น ซี อย่างไร ในที่นี่จะนําเสนอพอเป็นจุดเงิมต้นเพื่อนําไปดัดแปลงแก้ไขเพิ่ม = เก ย ข ว= ขยข อฉ่ เติมจนเป็นที่พอใจของคนทั้งหมดในท้องถินแต่ละท้องถิน ท้องถินน่าอยู่ที่สุด น่าจะมีคุณลักษณะ ๕ ประการ ดังต่อไปนี่ (๑) เป็นท้องถินแห่งความเป็นธรรม ความเป็นธรรมเป็นเรือง สําคัญทีสุดของการอยู่ร่วมกัน ถ้าขาดความเป็นธรรมแล้วจะเกิดความ เซล ๑ ๑ ๕๓4 ขัดแย้ง ความรุนแรง ขาดความสงบสุข ถ้ามีความเป็นธรรมแล้วผู้คนจะรัก ๑/ ๕ 1 ๐ ๕๐๑ ๕ 1 ๐ ขบขขบ อฉ๑ | เซ่ กนมากและเหนแกสวนรวม ทําอะไรก็สําเร็จง่าย ทําให้ท้องถินน่าอยู่ที่สุด ๐ ย = ฉะนันทุกท้องถินต้องมีจิตสํานึกแห่งความเป็นธรรมและช่วยกันดูแลให้มี ประเวศ วะสี | ๑๓ ซ์ ข ๕ เ เฆ่ จ่ ความเป็นธรรมในทุกด้าน ความเป็นธรรมเป็นร่มใหญ่ทีครอบคลุมทุกเรื่อง [ [ ฆ ซ 9๑7 | 1 | ข้ออินๆทิตามมาเป็นส่วนประกอบของความเป็นธรรม (๒) เป็นท้องถินแท่งความพอเพียง ความพอเพียงเป็นฐานของ ความสุข ความสงบ และความพอดี ความพอดีคือความงาม ทุกคนในชุมชน : ฆ้ | องถินต้องมีปัจจัยพื้นฐานแห่งการยังชีพพอเพียง โดยมีสัมมาชีพเต็ม ๕8 ๒ ฆข 1 [ ซฆซ์ ๑@ ฆ ๑” ฉณ/ ฆฒ ฉ ซ่ พืนที มีการจัดเหตุปัจจัยสนับสนุนให้ทุกครอบครัวมีสัมมาชีพทีสมาชิก ๕< | ฆ ๑/ ทุกคนสามารถดํารงชีวิตได้ในฐานะพลเมืองทีมีเกียรติมีศักดิ์ศรี (๓) เป็นท้องถินแห่งความมีน่าใจไม่ทอดทิงกัน ทุกชุมชน ท้องถินจัดให้มีการสํารวจว่ามีใครถูกทอดทิงบ้าง เช่น คนแก่ คนจน คนพิการ เด็กกําพร้า และจัดให้มีอาสาสมัครดูแลอย่างถ้วนหน้า มีกองทุน สวัสดิการชุมชน , เว ”! ' ฒ* - ขฆ = (๕) เป็นท้องถินแห่งความปลอดภัยและสันติภาพ ผู้คนมี ความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน ปลอดภัยจากภยันตรายๆ รวมทัง สารพิษทังหลายมีความสามารถแก้ไขความขัดแย้งด้วยสันติวิธี (๕) เป็นท้องถินทีมีความเป็นประชาสังคม คือ ผู้คนเข้ามารวม วร่วมคิดร่วมทําด้วยความสมัครใจในทุกพื้นที่ ในทุกองค์กรและในทุก เรือง ท้องถินต้องไม่มีแต่ความเป็นทางการเท่านัน ซึงจะอ่อนแอและผิด พลาดได้ง่าย แต่ต้องมีความเป็นประชาสังคม คือ มีการรวมตัวร่วมคิดร่วม ๐ , (ล ล = 7 ญฆ ๕ 4 ๐ ทําอย่างหลากหลายเต็มพื้นที เกิดเป็นสังคมเข้มแข็ง ซึงจะทําให้เกิดความ สุขและความสร้างสรรค์มหาศาล (๒) เป็นท้องถินแห่งความงาม มีการอนุรักษ์สิงแวดล้อม มี ความสะอาด มีศิลปะ มีวัฒนธรรมอันดีงาม ๑๕ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแข็ง ๓ * = : = 9 ว ๕ (ซ) เป็นท้องถินแห่งการเรียนฐ์ และปัญญา บุคคลเป็นบุคคล ฆ แม่ ซี ฆ ข ๕ เซ 6' ฆ ญข ฒ ๑ ฆ เ. ๕ณุู 6 ข =ฉ๑ เวียนรู้ องค์กรเป็นองค์กรเวียนรู้ สังคมเป็นสังคมเรียนรู้ การเป็นท้องถิน แห่งการเรียนรู้ ทําให้มีปัญญา ปัญญาทําให้สําเว็จและงาม (@) เป็นท้องถินแห่งสุขภาวะ เป็นท้องถินที่คนทั้งมวลมีสุขภาวะ ทั้งทางกาย ทางจิต ทางสังคม และทางปัญญา ท้องถินทีมีคุณลักษณะทัง ๕ ประการนี จะน่าอยู่สักเพียงใด ประเทศไทยจะน่าอยู่ที่สุดในโลกก็เพราะมีท้องถินทึงดงามด้วยธรรม ๕ ประการ ดังนิ โดยทัวตลอดทุกท้องถิน ประเวศ วะสี | ๑๕ ธระบบเศรธรษฐกิจที่นําไปสู่ ความช่มเย็นเป็นสุขธ่วมกันคือ ธะบบเศรธษฐกิจที่สร้างสัมมาษีพเต็มพิ้นที่ ไม่ใชน่เศรษฐกิจจีดีพี ธะบบเศธษฐกิจจีดีพ หรือธะบบเศรธษฐ์กิจที่เอาเงินเป็นใหญ่ กําลสังล่มสลายลงทั่วโลกแล้ว ๕. เป้าหมาย ของท้องถิน ๑๐ ประการ ๑๑ซ่ ๑๓ 6ซข ๕ เฆ่ ๑ ๕ ข ฉ= ย จากวิสัยทัศน์ท้องถินน่าอยู่ทีสุด นํามาเป็นเป้าหมายของท้องถินได้ ดังต่อไปน (๑) สร้างจิตสํานึกใหม่ มีการรณรงค์สร้างจิตสํานึกใหม่อย่างทัวถึง ขบส ๕ ๑7 ๑7 ' เซ ให้ตืนขืนจากจิตสํานึกที่หลับไหล คับแคบ ดูถูกตัวเองว่าเราเป็นคนจน ๐ ข พะญูจ้. | ฆ่ = ข ฆ ๑ ๕ซ็ ฆ คนตําต้อยคนไม่มีนํายาว่า แท้ทีจริงแล้วเราทุกคนเป็นคนมีศักดิ์ศรีและ คุณค่าความเป็นคนเสมอกับคนอืนๆ และมีศักยภาพที่จะทําอะไรดีๆ ความรู้ไม่ได้มีแต่ความรู้ในตําราเท่านั่น แต่คนทุกคนมีความรู้ในตัวทีได้มา 1: ' ๐ ๑7 ร ๐ ล จากประสบการณ์ชีวิตและการทํางาน ความรู้ในตัวคนนีเอามาทําประโยชน์ ได้มาก และควรนํามาแลกเปลียนเรียนรู้กันในการพยายามทําอะไรร่วมกัน จิตสํานึกใหม่จะเป็นพลังสร้างสรรค์อย่างมหาศาล ประเวศ วะสี | ๑ซ ฒณ/ (๒) สร้างสังคมเข้มแข็ง ความสําเร็จของท้องถิ่นอยู่ที่การมีสังคม เข้มแข็ง นั่นคือมีการรวมตัวร่วมคิดร่วมทําเรื่องต่างๆ อย่างหลากหลาย เต็มพื้นที่ ท้องถิ่นต้องส่งเสริมการรวมตัวของผู้คนในท้องถิ่นทุกเพศทุกวัย ให้ทําเรื่องต่างๆ ที่กลุ่มชอบ อาจเป็นกลุ่มเด็ก กลุ่มเยาวชน กลุ่มหนุ่มสาว กลุ่มสตรี กลุ่มผู้สูงอายุ กลุ่มอาชีพ กลุ่มสิงแวดล้อม กลุ่มขยะ กลุ่มศิลปะ ๕352๐ และดนตรี กลุ่มการศึกษา กลุ่มสุขภาพ กลุ่มไกล่เกลียความขัดแย้งด้วย ๑7 ๑๑ซ สันติวิธี ฯลฯ เกิดความเป็นประชาสังคมในท้องถิน ความเป็นประชาสังคม จะทําให้เศรษฐกิจดี การเมืองดี และศีลธรรมดี - ๑ ๓ (๓) สร้างระบบเศรษฐกิจชุมชนท้องถินทีเข้มแข็ง ระบบ เศรษฐกิจทีนําไปสู่ความร่มเย็นเป็นสุขร่วมกันคือ ระบบเศรษฐกิจที่สร้าง สัมมาชีพเต็มพื้นที่ ไม่ใช่เศรษฐกิจจีดีพี ระบบเศรษฐกิจจีดีพีหรือระบบ เศรษฐกิจที่เอาเงินเป็นใหญ่กําลังล่มสลายลงทั่วโลกแล้ว และหนีความล่ม สลายไม่พันเพราะระบบดังกล่าวอยู่บนพื้นฐานของมายาคติ ความโลภ และความฉ้อฉลต่างๆ ไม่ใช่ระบบเศรษฐกิจศีลธรรม ถ้าระบบเศรษฐกิจ ไม่ใช่ระบบเศรษฐกิจศีลธรรมย่อมพาโลกไปสู่หายนะอย่างรุนแรง ระบบเศรษฐกิจใหม่ของท้องถินต้องเป็นระบบเศรษฐกิจ เว | ศีลธรรม เรืองนี้ไม่ยากเย็นอะไร ถ้าจับหลักการให้ได้ หลักการคือเป็น ล- ระบบเศรษฐกิจที่มีฐานอยู่ที่การสร้างสัมมาชีพเต็มพื้นที่ สัมมาชีพคือ อาชีพที่ไม่เบียดเบียนตัวเอง ไม่เบียดเบียนผู้อื่น ไม่เบียดเบียนสิ่งแวดล้อม และมีรายจ่ายน้อยกว่ารายได้ จากนิยามนี้จะเห็นได้ว่าเรื่องเศรษฐกิจ จิตใจ สังคม สิ่งแวดล้อม และ ศีลธรรม เข้ามาผนวกเป็นอันเดียวกัน จึงเรียกว่าระบบเศรษฐกิจศีลธรรม ๑๕ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถิ่นเข้มแข็ง เรื่องมีมาแล้ว ทั้งในพระสูตร (กูฏทันตสูตร) และทีตําบลยกกระบัตร [ อําเภอบ้านแพ้ว จังหวัดสมุทรสาครย้อนหลังไป ๕๐ ปี ว่าเมื่อมีสัมมาชีพ ๕ ๕ ภู ข ๑3 ๕ ข , เต็มพืนทีแล้วเกิดความร่มเย็นเป็นสุข ความชัวช้าต่าง ๆ หายไป เช่น การ ลักขโมย การพนัน ยาเสพติด ปัญหาความไม่ดีต่าง ๆ เหล่านียากทีจะหาย ไปโดยพระสอน เพราะพระก็สอนทุกวัน ความไม่ดีต่างๆ ก็ยังเกิดเต็ม ประเทศ แต่การมีสัมมาชีพเต็มพืนที่ทําให้ความชัวต่าง ๆ หายไปได้ ฉะนัน ทุกชุมชนท้องถิน ต้องดูแลให้ทุกครอบครัวมีสัมมาชีพ พยายาม จัดสรรทีดินทีให้ผู้ที่ต้องการทําเกษตรผสมผสาน หรือ เกษตรพอเพียงให้ ได้มากทิสุด เพราะความมันคงด้านอาหารสําคัญทีสุดและเป็นจุดแข็งของ ไทย ต่อให้โลกวิกฤตอย่างไรๆ ไทยก็ไม่เป็นไร เพราะเราผลิตอาหารได้เหลือ กิน รัฐต้องสนับสนุนชุมชนท้องถินให้สามารถจัดสรรที่ทํากินได้มากทีสุดใน , ซี ข เ ขณ ฆ= ฆ ๕= รูปต่าง ๆ อาจเป็นการให้เช่าราคาถูกให้ยืม หรือชุมชนถือกรรมสิทธิ์ ชุมชนควรมีอาชีพอันหลากหลายทีเรียกว่าวิสาหกิจชุมชน ซึงรวม ธุรกิจชุมชน และการท่องเทียวชุมชน ต้องจัดให้มีระบบการเงินของชุมชน บข ๑= @ ๕ ซ่ ฆ ๕ ขบข ๑ บ ๑= 2 ท้องถินทีเป็นไปเพื่อความเข้มแข็งของชุมชนท้องถิน ชุมชนท้องถินต้องรวม ตัวกันป้องกันและควบคุม การที่ทุนขนาดใหญ่จากในประเทศหรือจากต่าง ประเทศจะเข้ามาแย่งชิงทรัพยากรจากชุมชนท้องถิน อันทําให้ชุมชนท้อง ถินล่มสลาย (๕) สร้างระบบสวัสดิการสังคม ทุกชุมชนท้องถินมีการสํารวจ เ ตกทุกข์ได้ยากผู้ถูกทอดทิง เช่น คนแก่ คนจน คนเจ็บ คนพิการ เด็กกําพร้า ผู ัข่ จ มีการจัดหางานให้ทํา มีอาสาสมัครช่วยดูแล เชือมโยงอาสาสมัครกับแหล่ง ความรู้เพื่อการดูแลได้ถูกต้อง มีกองทุนสวัสดิการชุมชน เป็นต้น ประเวศ วะสี | ๑๕ (๕) มีการอนุรักษ์ และพัฒนาสิงแวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติ ทุกชุมชนท้องถิน ต้องมีการอนุรักษ์และพัฒนาสิงแวดล้อม และทรัพยากร ๑ = ธ๑.๕ซ ๆ๑ูข ฆ่ ) ฆย 5 ๐ ๑7 ๑7 ธรรมชาติ ต้องมีต้นไม้เพิ่มขืนให้มากที่สุด รักษาต้นนําลําธาร อนุรักษ์พันธุ์ จุ๋ ๑ ฒฆู๑ ๕ ๑ ๕6๕ ๕ๆ เอขช - 0 ฆ = เซ ๓ ข พืช พันธุ์ปลา พันธุ์สัตว์ ไม่ใช้สารพิษ มีระบบรีไซเคิลขยะ เหล่านี เป็นต้น จ (๒) พัฒนาโครงสร้างทางกายภาพและพลังงานชุมชน ทุก | เ ๑/ ฆ ฆญ่ ๑ 7 เซง ครอบครัวมีที่พักอาศัยพยายามจัดระบบการตั้งบ้านเรือนที่น่าอยู่ ปลอดภัย งดงาม มีทางสัญจรไปมาที่เข้ากับชีวิตและธรรมชาติ ควรชวนผู้รู้มาทําวิจัย และพัฒนาพลังงานชุมชนโดยสามารถผลิตพลังงานเพื่อใช้ในชุมชนเองให้ ได้มากที่สุด (ซ) ความปลอดภัย ความขุติธรรม และสันติภาพ ทุกชุมชน ท้องถิ่นควรตั้งเป้าเรื่องความปลอดภัย โดยมีมาตรการป้องกันอาชญากรรม อุบัติเหตุ และภยันตรายต่าง ๆ มีความยุติธรรมชุมชน มีความสามารถ ไกล่เกลี่ยความขัดแย้งด้วยสันติวิธี (๓) ระบบการสื่อสาร ทุกชุมชนท้องถิ่นต้องมีระบบการสื่อสารที่ดี โดยคํานึงถึงการสื่อสารทุกประเภททั้งเสียงตามสาย สิ่งพิมพ์ วิทยุ โทรทัศน์ อินเตอร์เนต คนในชุมชนท้องถิ่นต้องฝึกเป็นผู้สื่อสารที่ดี («) ระบบสุขภาพชมชน ชุมชนสามารถดูแลรักษาสุขภาพด้วย ตนเองมากที่สุด สามารถควบคุมโรค และสร้างเสริมสุขภาพ มีระบบ บริการที่สามารถให้บริการที่จําเป็นแก่ประชากรทั้งมวลในชุมชนท้องถิ่น ท้องถิ่นสามารถต่อรองกับสถาบันการศึกษาให้รับคนของตนเข้าไปเรียน แล้วกลับมาประจําทํางานให้ชุมชนท้องถิ่น เช่นพยาบาลของชุมชนและ ย เ= อนๆ ๒๐ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแข็ง (๑๐) ระบบการศึกษาของท้องถิน โดยท้องถินและเพือ ท้องถิน ระบบการศึกษาที่มีอยู่ไม่สอดคล้องกับชุมชนท้องถิน ควรมีระบบ บ อฉ่ บม ๑ สจ ข ส๑ 4 | เว การศึกษาของท้องถิน โดยท้องถินและเพื่อท้องถิน ซึงอาจกล่าวเป็นอิก หัวข้อหนึ่งถัดไป เป้าหมายทั้ง ๑๐ ประการ มีบูรณาการซึ่งกันและกัน ถ้าทําได้ทั้งหมด จะเกิดสุขภาวะของคนทั้งมวลในท้องถิน ทําให้ท้องถินเป็นดุจสวรรค์บนดิน ประเวศ วะสี | ๒๑ การเคารธเพความรู้ที่ได้จากการปฏิบัติ จะทําให้คนทุกคนมีเกียรติ และกลายเป็นแหล่งเรียนรู้ ซึ่งไม่ได้จํากัดอยู่แต่ครูที่โรงเรียนเท่านั้น ทุกคนทุกสิ่งทุกอย่างในษุมษนท้องถิ่น เป็นแหล่งเรียนรู้ได้หมด (/ป|! [๐ห ๕ส่บ๐ตห์อท) ๕ ระ บบการศึกษาของท้องถิน โดยท้องถิน และเพื่อท้องถิน เพญิ. ๑ 1 =. ฒ7 ข/ ระบบการศึกษาของรัฐเข้าไปสู่ความตีบตันและแก้ไขได้ยาก เพราะ ทิฐิเกี่ยวกับการศึกษาว่าการศึกษาคืออะไร จินตนาการของการศึกษาไทย คือ การท่องหนังสือหรือท่องความรู้ในตํารา ครูคือผู้ถ่ายทอดความรู้ ในตําธา ระบบการศึกษาทีอยู่บนฐานความคิดอย่างนีผลิตคนไทยที่ทําไม่ = เว ๑7 , 1 " # เป็น คิดไม่เป็น อยู่ร่วมกันไม่เป็น และจัดการไม่เป็น ขึนมาเต็มประเทศ ๐ ฆ 1 ๒ง 7 | ณฆ เ ๐ ทําให้ประเทศอ่อนแอและวิกฤต ถ้าครูเป็นเพียงผู้ถ่ายทอดความรู้ในตํารา แทนทีจะเป็นผู้นําการเรียนรู้โดยรอบ เพื่อให้ทําเป็น คิดเป็น อยู่ร่วมกันเป็น ) < ๕ ข ซ่ = ๑3 %ะ5 , . และจัดการเป็น ครูก็จะเข้าไปอยู่ในที่แคบและมีความบีบคันอย่างน่า สงสาร กภารศึกษาไทยต้องกภารจิตนาการใหม่ ประเวศ วะสี | ๒๓ = ว่าการศึกษา คือ การเรียนรู้ของคนทุกคนในวิถีชีวิตจริง ให้ทําเป็น ซ เ ๑ ๕| ๑7 ๕ ส มฆณ เซ ณ สฆัฒ คิดเป็น อยู่ร่วมกันเป็น และจัดการเป็น เพื่อชีวิตและการอยู่ร่วมกันทีดิ การศึกษาไม่ควรเอาวิชาเป็นตัวตัง แต่เป็นตัวประกอบอย่างหนึ่ง ม ๕ ัวตังควรจะเป็นชีวิตจริง ปฏิบัติจริง การเอาตําราเป็นตัวตังทําให้ไม่เห็น ๕<๐ ความสําคัญหรือดูถูกความรู้ทีได้จากการปฏิบัติ ฆ ในชีวิตจริงมนุษย์เรียนรู้จาการปฏิบัติ เช่นเรียนรู้ทีจะยืน จะเดิน จะ ข้ ฒณ/ ๓๑ ๐ จ่ ๑/ ๑7 " ขบุ ๕ ข ทํางาน จะสัมพันธ์กับคนอื่น จะจัดการเป็น จะพัฒนาจิตใจให้สูงขีน แล้ว !, ๑7 = ฒฆ/ ๕ ข ข 6 6 ขมสฆ่ๆ ข ๑ ๕ % ข ๕ เราก็ต้องรู้จักวิเคราะห์ สังเคราะห์ความรู้ที่ได้มาจากการปฏิบัตินันให้เป็น บ๓๑๑ ๕ ย ๕ ๓ "ว ฆ่ ข = |, ข่๐ ความรูทลกขน กวางขน ชดเจนขน เพื่อให้เกิดความรู้ใหม่ แลวนาเอาความ ก = 69๑ จ2.๕ รู้ใหม่ไปปฏิบัติให้ได้ผลดียิงขืน ซ่ การเคารพความรู้ทีได้จากการปฏิบัติจะทําให้คนทุกคนมีเกียรติ และ ซ์| เซฆ ข ๕ เท % ๐ ๑ฉ9” (1 ฆ่ ย กลายเป็นแหล่งเรียนรู้ ซึ่งไม่ได้จํากัดอยู่แต่ครูทิโรงเรียนเท่านั่น ทุกคนทุก สิงทุกอย่างในชุมชนท้องถินเป็นแหล่งเรียนรู้ได้หมด (/ป| 1๐6 6สน๐ลป็อท) ฆ ๐ ๕ณู๓ ข% ๐๑บข ๑ ๕ ๐ การเรียนรู้โดยเอาตําราเป็นตัวตังทําให้คนไทยรังเกียจงาน และกิทํางานไม่ | ณ์ เรร ๕| 1 ๑ ๑7 ฆ= - ฆข่ ณี= | ๑7 = เ2 เป็น งานเป็นส่วนสําคัญของชีวิต การเรียนรู้ทีเอาชีวิตเป็นตัวตังจึงต้อง ซฆ ขฆ่๑» 2ร ๐ เรร 1 ๕7 เรียนรู้ให้รักงาน เห็นการทํางานเป็นของมีคุณค่า (เป๐% งญ่๒น6อ) สังคม อเมริกันมีคุณค่าในงานสูงเขาจึงแข็งแรง สังคมไทยดูถูกการทํางาน อันมา จากวัฒนธรรมเจ้าขุนมูลนาย แบบทีว่า “รักดีหามจัว รักชัวหามเสา” “ขอ ให้ได้เป็นเจ้าคนนายคน” “ขอให้ได้นังกินนอนกิน” วัฒนธรรมรังเกียจงาน ๐ ขฆ ๕ | ฆ =: เณฒ ฆ =- 1 ฒ7 ” = 9๑ ณ7 = = ทําให้เห็นไปว่าอาชีวศึกษาไม่มีเกียรติ แต่อันทีจริงสําคัญเหลือเกิน เพราะ 7 “0 4 ฆ ฆ ๑7 ว ๕ อ. 1. ๕ สัมมาอาชีวเป็นหนึงในมรรค ๕ ทีเดียว ทัศนคติแบบเห็นการหยิบโหย่งเป็น ฆ= ๐๑7 ร ฆ ๕. ของดีทําให้การศึกษาและสังคมไทยบิดเบียวและอ่อนแอไปหมด ๒๕ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแข็ง เมื่อท้องถินจะเข้ามาจัดระบบการศึกษาของท้องถิน โดยท้องถิน "0 = เ ๐ ข ' = ฆ ๕ เพื่อท้องถิน จึงควรใช้เวลาทําความเข้าใจว่าการศึกษาคืออะไร และจะเป็น ประโยชน์ต่อท้องถินได้อย่างไร มิฉะนั้นจะทําไปตามกรอบความคิดเดิมๆ แล้วการศึกษาก็ไม่เป็นประโยชน์ต่อชุมชนท้องถินจริง ในการปรึกษาหารือกัน ว่าระบบการศึกษาของท้องถินควรเป็นอย่างไร อย่าเอาแต่ “นักการศึกษา” เท่านั้นมาคุย แต่ควรมาจากทุกกลุ่มอาชีพ และควรมีปราชญ์ชาวบ้านร่วมด้วย หลักการของระบบการศึกษาของท้องถิน ๕ ประการ ร 0 ม ข้ ระบบการศึกษาของท้องถินมีหลักการ ๕ ประการดังนี (๑) เป็นการศึกษาสําหรับคนทังมวลในท้องถิน (ถีส่น๐8บ์อท ขมฆ่ 1๐ะ /ป|) ตั้งแต่ครรภ์มารดาจนถึงเชิงตะกอน ทุกคนต้องมีการเรียนรู้ที่ดีที ๑/ 7 ฆ เหมาะสมกับวัย อาชีพ หน้าที่การงาน ควรมีการสํารวจว่าคนในท้องถิน เ” เว ทั้งหมดมีกิกลุ่มกีประเภท แต่ละกลุ่มแต่ละประเภทต้องการศึกษาอย่างไร (๒) ทังมวลเพื่อการศึกษา (/ป| ธ์๐6 ถีสู่น๐ลมีอท) ทรัพยากร ะ 2 เค = ขบ เว ขบ ๐ ขย ฆ่ ทั้งหมดในท้องถิน รวมทั้งทีจะดึงมาได้จากข้างนอก ต้องนํามาใช้เพื่อการ ศึกษา ไม่ใช่เพียงแต่โรงเรียนเท่านัน เช่น คนทุกคนในชุมชนท้องถิน โรงเรียนและสถานศึกษาต่าง ๆ หน่วยราชการต่างๆ วัด ภาคธุรกิจ สือสาร ฆ - 20ิ7 6 6ฒ เว ฆ 6 มวลชน ห้องสมุด พิพิธภัณฑ์ ศูนย์ศิลปะ ศูนย์กีฬา ฯลฯ ทั้งหมดมีประโยชน์ ฆ = บ = ขย ตอการเรยนรทงสน ข้ ควรสํารวจคนทุกคนในชุมชนว่าใครมีความรู้ความชํานาญเรื่องอะไร เ” เ ๐ [ ญู ซ์ เ 0 ๑ บ้าง เช่น ทําไร่ ทํานา เลี่ยงปลา เป็นช่าง ทํากับข้าว ทําขนม งานศิลปะ บจฆ่ เป็นหมอพื้นบ้าน ฯลฯ ถือว่าทุกคนในชุมชนมีความรู้ทีเป็นประโยชน์ในทาง ข ประเวศ วะสี | ๒๕ ๑7 ๐ ซ่ง ย , ที่ต่างๆ กัน ทําฐานข้อมูลของคนทุกคนเหล่านี คนทุกคนในชุมชนก็จะเป็น คนมีเกียรติและเป็นแหล่งเรียนรู้ ฆ =- -= มณ่ ==- - ๑ ๓= % ๓ ๑ (๓) มีการปฏิรูปการเรียนรู้ทีเอาชีวิตจริงปฏิบัติจริงเป็นตัวตัง 1๑ เ ๐ ซู ๕ ๕7 ๑ เข เว ซ| จ่ ไม่ใช่เอาตําราเป็นตัวตั้ง ตําราและแหล่งเรียนรู้อืน ๆ เป็นเครื่องประกอบ การเรียนรู้ทิเอาชีวิตจริง ปฏิบัติจริงเป็นตัวตั้ง การพยายามทําอะไรให้ สําเร็จ เป็นการเรียนรู้โดยรอบด้าน ไม่ใช่เพียงท่อง ๆ แต่ทําอะไรไม่เป็น การเรียนรู้โดยรอบด้านจากการปฏิบัติจะทําให้เกิดความเข้มแข้งทางปัญญา (๕) เกิดผลดีจากการเรียนรู้จากการปฏิบัติ (ปฏิเวธ) หลักของ การศึกษา ๓ อย่าง คือ ปริยัติ ปฏิบัติ ปฏิเวธ ในระบบการศึกษาปัจจุบันไป ไม่ถึงปฏิบัติและปฏิเวธ อยู่ทีปริยัติเท่านั้น ปฏิเวธคือการได้ผลจากการ ปฏิบัติ การได้ผลจะเป็นตัวบอกว่าทฤษฎีและการปฏิบัติถูกต้องหรือไม่ ถ้า ไม่ได้ผลดีก็แปลว่าไม่ถูกต้อง จะเถียงอย่างไรๆ ก็ไม่ขึ้น การศึกษาไทยที่อ ร5้อ. ๑๓ . ที่ปริยัติ ขาดปฏิบัติและปฏิเวธ จึงขาดการป้อนกลับทําให้ไม่รู้ตัวเองว่า เรียนๆ สอนๆ กันนั้นถูกต้องหรือไม่ ทําให้การศึกษาไทยตีบตันทางปัญญา ระบบการศึกษาของท้องถิ่นจะต้องเกิดผลดีต่อท้องถิ่น เช่น การ หลุดพันจากความยากจน เศรษฐกิจดี สังคมดี วัฒนธรรมดี สิ่งแวดล้อมดี สุขภาพดี นั้นคือเป็นท้องถิ่นน่าอยู่ ถ้าการศึกษาไม่ทําให้ท้องถิ่นดีขึ้นจะมี การศึกษาไปทําไม การคํานึงถึงผลของการศึกษาหรือปฏิเวธ จะไปกํากับให้การศึกษา ทางทฤษฎีและทางการปฏิบัติให้ดีขึ้น ๆ ไม่ใช่ท่องหนังสือไปเรื่อยๆ ลอยตัว ออกจากชีวิตจริงของชุมชนท้องถิ่น นีคือหลัก ๕ ประการของระบบการศึกษาท้องถิน และระบบการ ศึกษาของประเทศ ๒๒ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแข็ง องค์ประกอบของระบบการศึกษาท้องถิน ๑๐ ประการ จะขอเสนอเค้าโครงของระบบการศึกษาของท้องถินทีเปิดกว้าง ๑๐ ประการ ดังต่อไปนี (๑) ชมรมรักการอ่านทุกหมู่บ้าน การสร้างวัฒนธรรมการอ่าน | ฆ= | เป็นระเบียบวาระแห่งชาติอย่างหนึ่ง คนไทยอ่านหนังสือน้อย ขณะนี้เรามี เรื่องที่ซับซ้อนมาก ถ้าไม่อ่านจะไม่เข้าใจ เพียงแต่ฟังวิทยุหรือดูโทรทัศน์ เข้าไม่ถึงความซับซ้อน ถ้าไม่เข้าใจความซับซ้อนก็จะไม่เข้าใจ และทําไม่ถูก อันจะนําไปสู่ความขัดแย้งและรุนแรงมากขึ้นเรื่อยๆ ในทุกหมู่บ้านจะมีคน บางคนที่รักการอ่านแต่ไม่มีอะไรจะอ่าน ท้องถิ่นควรส่งเสริมให้คนที่รักการ อ่านมารวมตัวกันเป็นชมรมรักการอ่านประจําหมู่บ้าน ชมรมจัดให้มี “ห้อง สมุดหมู่บ้าน” มีการจัดหาหนังสือที่น่าอ่านมาเข้าห้องสมุด ซึ่งอาจจะได้ มาจากการบริจาคบ้างและโดยการซื้อบ้าง อบต. หรือเทศบาล อาจมี งบประมาณซื้อหนังสือเข้าห้องสมุดหมู่บ้าน รัฐบาลควรซื้อหนังสือดีๆ เรื่องละประมาณ ๕๐,๐๐๐ เล่ม ส่งไปให้ห้องสมุดหมู่บ้านทั่วประเทศ การที่หนังสือดีๆ ขายได้เพียง ๒,๐๐๐-๓,๐๐๐ เล่ม เป็นอันตราย ทางปัญญาของประเทศมาก เพราะจะมีคนเขียนและแปลหนังสือดีๆ น้อย เพราะขายไม่ได้ ถ้าขายได้ ๕๐,๐๐๐ เล่ม จะเป็นแรงกระตุ้นให้มีการผลิต หนังสือดีๆ ขึ้นมามาก รัฐบาลควรจะมีนโยบายส่งเสริมการอ่าน โดย นอกจากซื้อหนังสือดีๆ ส่งไปให้ห้องสมุดหมู่บ้านทั้งประเทศแล้ว ควรจะมี การประกวดการอ่านทั้งระดับอําเภอ ระดับจังหวัดและระดับหมู่บ้าน มี รายการประกวดการอ่านทางวิทยุและโทรทัศน์ เป็นต้น ที่ห้องสมุดหมู่บ้าน เ” [ ๕ ควรติดตังอินเตอร์เน็ต สําหรับดึงความรู้ข้อมูลข่าวสารทีชุมชนต้องการเข้า มาสู่ชุมชน ประเวศ วะสี | ๒ ชมรมรักการอ่านประจําหมู่บ้านจะเป็นกลุ่มคนทีเข้าถึงความรู้เกิด " # ๑ ๑ ๑ ขีนในทุกหมู่บ้าน ชมรมรักการอ่านอาจนําความรู้ไปเผยแพร่ในชุมชนได้ใน หลายรูปแบบ เช่น เอาไปเล่าสู่กันฟัง เอาไปเล่าออกเสียงตามสาย เอาไป เขียนโปสเตอร์ติดในที่ชุมชน ไปชักชวนเด็ก ๆ เยาวชนให้มาใช้ห้องสมุด ประจําหมู่บ้าน ชมรมรักการอ่านประจําหมู่บ้านประมาณ ๒,๐๐๐ หมู่บ้าน ส 2 |2 ' ๕ , ทัวประเทศ จะเพิ่มปริมาณการอ่านของประเทศขีนมาอย่างมหาศาล ชมรมรักการอ่านควรส่งเสริมให้พ่อแม่อ่านนิทานดีๆ ให้ลูกฟังทุก ๑7 1 1 ๑7 1 ๑ ว่ ๐ จขฆ ๑7 1 ๕ %/ วัน พ่อแม่จะได้มีเวลาอยู่กับลูกมากขึนทําให้ครอบครัวอบอุ่น เด็กๆ ได้ฟัง ซี ข่ นิทานดีๆ จะมีความสุข และทําให้เป็นคนฉลาดต่อไป (๒) ศูนย์เด็กเล็ก ทุกตําบลควรจะมีศูนย์เด็กเล็กให้พอเพียงกับ ๐ ๕ ๕ จ ฆ่ ๕ 4ๆ๑ข« ฆ่ "อ ๕ ๑7 จํานวนเด็กเล็ก มีครูพีเลียงทิได้รับการอบรมเรื่องการเลียงดูเด็กปฐมวัยมา ๕ เว @ ข ๕ ๑7 ญฉ/ " เ, ชี่ เป็นอย่างดี ถ้าเด็กในวัย ๐๐๒ ขวบได้รับการเลียงดูอย่างถูกต้องจะโตขึ้น ซ| = ๕ = ส4 = , ๕== เป็นคนดี เป็นคนฉลาด และเป็นคนมีความสุข ซึงมีความหมายมากต่อชีวิต = ๑ฆู 4 ฆ ๕ = ' ๕ ม ๑ และประเทศชาติ ปีหนึ่ง ๆ มีเด็กเกิดใหม่ ๓-๕ แสนคน เด็กปฐมวัยทั้งหมด ฆ= อฮ่ ข ๕ เ ข ย ฆ | ฒ/7 ก็จะมีถึง ๕-๕ ลานคน ฉะนนมความเรงรบทจะตองดูแลเด ปฐมวัย ข่ เ7 เว ทั้งหมดให้ได้โดยรวดเวร็ว = =. ย ๐ ๕ ฆ ควรวางแผนฝึกอบรมครูพีเลี่ยงจํานวนมากให้ได้โดยรวดเร็วและมี คุณภาพ โดยท้องถินเป็นผู้ออกค่าใช้จ่ายในการฝึกอบรม และจ่ายเงินเดือน ว ผ่ ณ์ : 6 ครูพีเลียง ในการนีจะสร้างการมีงานทําหลายแสนคน และเป็นการมีงาน ทําทีมีประโยชน์อันยิงใหญ่ต่ออนาคตของชาติ ๕ ๕ ๐ 9๑7 ขฆ 9% ฆ ฆ เฆ ร เด็กเล็กทุกคนในตําบลจะต้องได้เข้าเรียนฟรีโดยไม่มีการสอบเข้า ฆ ๑7 รทุกวัน หญิง < ฆ ร ม๓ รรภ์ทุกคนจะต้องได้กินนมฟรีทุกวัน จากการที่มีการเลี้ยงวัวนมใน จ ส= ข่ < ๕ ๐ เว ข๑= หรือข้อแม้อืนใด เด็กเล็กทุกคนในตําบลจะต้องได้กินนมฟ 2 ๑ ๒๕ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแข็ง ชุมชนหรือหานมมาจากชุมชนใกล้เคียง ไม่ใช่จัดหามาจากทีไกล แล้วมีการ โกงกินกันหรือเกิดเรืองนมบูด (๓) ศูนย์การเรียนรู้ตําบล ทุกตําบลมีศูนย์การเรียนรู้ซึงประกอบ ๑ลาดขุม ซชน ซ่ ฆ ๐ ฆ รูปที ๒ ศูนย์การเรียนรู้ตําบลรอบ ๆ มีตลาดชุมชน ประเวศ วะสี | ๒๕ ในห้องสมุดตําบลควรมีการติดตังอินเตอร์เน็ต เพื่อดึงความรู้ข้อมูล ข่าวสารเข้ามาใช้ ทุกตําบลควรมีการวิจัยประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมตําบล ฆ= และเอามาแสดงไว้ในพิพิธภัณฑ์ตําบล มีศูนย์ศิลปะที่มีกิจกรรมทางศิลปะ ซ่ 6 ต่างๆ เช่น ดนตรี การแสดง อาจจัดฉายภาพยนต์ดีๆ มีศูนย์กีฬาที่สามารถ ญ่ (| ฆ เล่นกีฬาประเภทต่างๆ มีศูนย์การเรียนรู้พิเศษเพื่อการเรียนรู้ตามความ ต้องการที่หลากหลายในชุมชน ศูนย์การเรียนรู้เหล่านี้ควรทําด้วยความประหยัดตามกําลังความ สามารถของตําบล อยู่เป็นกลุ่มที่ไม่ไกลกันนัก ศูนย์การเรียนรู้ตําบลนี้จะ ๑7 เป็นทีคึกคักที่ผู้คนมีกิจกรรมเชิงสร้างสรรค์ รอบ ๆ ศูนย์การเรียนรู้ตําบลมี = ๐ ๕| ฆ่๐ ๑ขข ฆ ฆข ซฆ ขบข ๕= 3 มีทุกตําบล เพราะเป็นตลาดทีทําให้ผู้ขายคือชาวบ้านมีรายได้เพิ่มขึ้นและ ผู้ซื้อมีรายจ่ายลดลง เพราะตัดคนกลางทีเอากําไรส่วนเกินไปมากเกิน = ง 57 อ ๑7 1 6 ข % ฆ ตลาดชุมชนนีไม่ต้องใช้พลังงานไฟฟ้าเลย ต่างจากศูนย์การค้า ถ้ามีตลาด ชุมชนทัวประเทศจะลดการใช้พลังงานไฟฟ้าไปได้มาก ใกล้ๆ ศูนย์การเรียนรู้ตําบลควรมีศูนย์การแพทย์แผนไทย ประจําตําบล โดยชาวบ้านเป็นเจ้าของ กรมการแพทย์แผนไทยควรจะ สนับสนุนให้ชาวบ้านจํานวนหนึ่งในทุกตําบลได้รับการฝึกอบรมให้สามารถ ให้บริการได้ ๓ อย่าง คือ (๑) การนวดแผนไทย (๒) การประคบด้วย 1 ซ = สมุนไพร (๓) การขายยาสมุนไพร ที่พิสูจน์แล้วว่ามีประโยชน์จริง การ นวดไทยนั้นถ้าทําให้ดีๆ จะได้รับความนิยมมาก อาจมีคนนอกตําบลมารับ บริการด้วยซ้าไป นวดแล้วสบายคลายเครียดลดการใช้ยาลง การประคบด้วย สมุนไพรก็เช่นเดียวกันแก้การปวดเมื่อยขัดยอกปวดข้อ ประคบแล้วได้ผลดี ๕ ๕ เว ฆ ซ่ ว . ก็จะเป็นการกระจายรายได้มาสู่ชาวบ้านแทนทีจะไปซื้อยาจากต่างประเทศ ๓๐ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถิ่นเข้มแย็ง 9/ ฆ ๕ ! ศูนย ์การแพทย์แผนไทยในทุกตําบลนี้เป็นส่วนหนึ่งของการสาธารณสุข ข่ มูลฐาน และช่วยบรรเทาความแออัดยัดเยียดที่สถานบริการลง เพิ่มรายได้ เล ให้ชาวบ้านประหยัดค่าใช้จ่ายเรืองสุขภาพของประเทศ ควรมีการจัดการท่องเทียวชุมชน พิพิธภัณฑ์ตําบล ตลาดชุมชน 6 ร่ = ๓ ฆ่ <| ขณ ศูนย์การแพทย์แผนไทย จะดึงดูดนักท่องเทียวมาสู่ชุมชน เป็นผลให้มีการ กระจายรายได้ และเป็นโอกาสที่คนข้างบนจะได้มาเรียนรู้และเห็นคุณค่า ของชุมชน ถ้าจัดให้มีการพักค้างทีบ้านของชาวบ้าน (โฮมสเตย์) ได้ด้วยก็ ' ฆ | ฆ่ 1 ๑7 ขฆ= จ่ ยิงดี เพราะเป็นโอกาสที่คนไทยต่างวัฒนธรรมจะได้มีโอกาสแลกเปลี่ยน ฆ เรียนรู้กัน อุปสรรคความติดขัดของการพัฒนาที่ยิงใหญ่คือ ระบบการ ศึกษาในรอบร้อยปีที่ผ่านมาที่ทําให้ผู้ที่ได้รับการศึกษาไม่เข้าใจชีวิตของ ชาวบ้าน การท่องเที่ยวที่นําเอาคนข้างบนให้ไปเข้าใจชีวิตของชาวบ้านจึงมี ความสําคัญยิงนักต่อการพัฒนาบ้านเมืองต่อไป (๓๕) วัด วัดเคยเป็นศูนย์กลางของชุมชนทั้งทางการศึกษา วัฒนธรรม และสังคม การพัฒนาสมัยใหม่ได้ทอดทิ้งวัดให้หมดบทบาท วัดที่มีประมาณ ๓๐,๐๐๐ วัดทั้งประเทศก็ยังเป็นทรัพยากรมหาศาลของสังคม ลําพังพระสงฆ์ จะพัฒนาวัดได้ยาก ชุมชนควรเข้ามีบทบาทร่วมกับพระสงฆ์พัฒนาวัดให้ เป็นทีร่มรีนมีต้นไม้มาก สะอาดเหมาะแก่การที่ผู้คนจะเข้ามาแสวงหา ความสงบ อาจเข้าไปไหว้พระสวดมนต์ในโบสถ์ ยิงถ้ามีอาจารย์สอน วิปัสสนากรรมฐานทีวัดได้ด้วยยิงเป็นการดี ในอนาคตผู้คนจะหันมาฝึก =๑ - "อ่ = == ๐ ๑ๆูข = เจริญสติกันมากขืนๆ ซึ่งจะช่วยเพิ่มคุณภาพชีวิตและทําให้สังคมเจริญไป ในทางถูกต้อง พระและชุมชนร่วมกันอาจจัดให้วัดมีกิจกรรมเชือมโยงกับ สังคมในเรื่องต่างๆ ทึกล่าวถึงในตอนที ๓ พระทีเก่งๆ และสนใจอาจจัดการ ศึกษาแนวพุทธขืนมาทีวัดก็ได้ ประเวศ วะสี | ๓๑ (๕) โรงเรียน โรงเรียนควรเป็นส่วนหนึ่งของชุมชนท้องถิน ไม่ใช่ ลอยตัวออกจากเรืองของชุมชนท้องถิน โดยไปเอาตําราและกระทรวง = 2 ๑7 บ ฉ่ ๑7 ศึกษาธิการเป็นตัวตั้ง ในเป้าหมายของการพัฒนาท้องถิน ๑๐ ประการ ดัง ฆ่ | 2. ที่กล่าวถึงในตอน ๕ ระบบการศึกษาของท้องถินต้องเชือมโยงกับการ พัฒนา ๓ เรือง (รูปทิ๓) เว19) ระบบการ ศึกษาท้องถิน - = บม 2= ป ส่ รูปที ๓ ระบบการศึกษาของท้องถินต้องเชือมโยง กับการพัฒนาท้องถินอีก ๓ เรือง ๓๒ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแย็ง ทั้งครูและนักเรียนต้องเรียนรู้จากการร่วมพัฒนาท้องถิ่นอีก ๕ เรื่อง โดยเลือกเรื่องที่แต่ละคนชอบ ไม่ว่าจะเป็นงานทางการเกษตรกรรม การช่าง ศิลปะ หรืออะไรอื่น การได้ทํางานที่ตนชอบจะทําให้มีความสุข พยายาม ทําให้ประณีตและเรียนรู้เรื่องนั้นๆ ให้ลึกซึ่งและเชื่อมโยงเรื่องอื่น ๆ ทั้งครู และนักเรียนควรมีรายได้จากการทํางานไปด้วย การทํางานจะฝึกให้ประณีต อดทน รับผิดชอบ และฝึกให้มีการจัดการ ถ้าท่องแต่หนังสือก็จะจัดการไม่ เป็น การทํางานทุกชนิดจะมีการจัดการ ไม่ว่าจะเป็นเลี้ยงไก่ ขายก๋วยเตี๋ยว ปลูกบ้าน จัดการท่องเที่ยวหรืออะไรอื่น โรงเรียนควรส่งเสริมให้นักเรียนและครูเรียนรู้จากแหล่งเรียนรู้อื่นๆ เช่น จากศูนย์เรียนรู้ตําบล จากผู้ประกอบการ จากศิลปินในชุมชน จาก ประชาชนอันเป็นขุมความรู้ต่างๆ | ญ บางทีนักเรียนไม่รู้ตัวว่ามีศักยภาพอะไรเป็นพิเศษ แต่ครูจะรู้ เมื่อครู ข่ ข ๑7 ขเ ฆ ฆ ข ๕ ๑ ฆ ๕ ข่๐ จ่ % ฒ รู้ว่านักเรียนคนใดมีแววด้านใด ก็แนะนําให้เด็กได้ทําในเรืองนั้นๆ เป็นพิเศษ ซฆ | ๐ ฆ ๕ ๑/ ฉณ” | ๕ 1 ทําให้เด็กได้ใช้ศักยภาพของตนอย่างเต็มที ทุกคนจะเป็นคนเก่งในทาง ' ๑7 ==ข3 “ ๑7 ฆ ๐ จ9 ๐ ๆูขบ๑ฆ= ต่างๆ กัน โดยวิธีนีทุกคนจะภูมิใจในตัวเองและมีกําลังใจทําให้ดียิงๆ ขืน ทังครูและนักเรียนควรจะต้องเป็นอาสาสมัครไปช่วยเหลือคนแก่ ๕ -=- ๕ ๐ 9 ๐ ๑/ฒ ๑๐๑” 6| 6 คนเจ็บ คนจน คนพิการ เด็กกําพรว้า ทําให้มีหัวใจของความเป็นมนุษย์และ มีวิริยะอย่างแรงกล้าที่จะทําอะไรดี ๆ เพื่อเพื่อนมนุษย์ ๕ ๐ = *. ม = ครูควรจะเป็นผู้นําในการวิเคราะห์ข้อมูลข่าวสาร ทุกวันนีประชาชน ทั้งประเทศ (รวมทั้งครูและนักเรียนด้วย) ถูกล้างสมองด้วยการโฆษณา ประชาสัมพันธ์ในรูปต่าง ๆ ให้กลายเป็นผู้บริโภคที่เกินเลยและทิ่งผลเสียไว้ นานาประการ ครูควรจะนํานักเรียนและผู้ปกครองในการวิเคราะห์ข้อมูล ข่าวสารทุกวันให้เกิดวิจารณญาณว่าอะไรจริงอะไรไม่จริง อะไรมีประโยชน์ ประเวศ วะสี | ๓๓ อะไรมีโทษอย่างใด บุคคลและสังคมทีขาดวิจารณญาณย่อมล่มสลาย และ ระบบการศึกษาจะไม่ช่วยให้สังคมมีวิจารณญาณได้อย่างไร ครูไม่ควรจะ ว เ เ= เน้นการถ่ายทอดเนื่อหา เพราะนักเรียนมีทางได้ข้อมูลข่าวสารทางอืนๆ ข่ จ มากมาย แต่ขาดวิจารณญาณ ครูควรเน้นการเสริมสร้างวิจารณญาณ วิจารณญาณคือกระบวนการคิดด้วยเหตุผลหรือความเป็นวิทยาศาสตร์ ณซู = เทๆ ข เจซ่ ' «= ๒» % ๕ | ความเป็นวิทยาศาสตร์ไม่ได้อยู่ที่การท่อง “วิชา” วิทยาศาสตร์ แต่อยู่ ด ว ' ฆ ทีกระบวนการวิเคราะห์สังเคราะห์ทุกสิงทุกอย่างด้ จ จ วยเหตุผลจนเกิด วิจารณญาณ วิจารณญาณคือปัญญา ย ๑/ งครูและนักเรียนควรจะได้ฝึกปฏิบัติในการเจริญสติ เพราะการ เจริญสติจะเป็นวิถีชีวิตมนุษย์ต่อไปในอนาคต ๑ 1 ข ข่๐ ร ข ข ๕| ถ้าได้ทําดังนี้ ครูจะอยู่ในฐานะผู้รอบรู้ เป็นปัญญาชนของชุมชน # @ ศั โซด ๕ จ่ เ ๑7 ๑ ข ข ณี เ ท้องถินเป็นผู้นําชุมชน ที่จะช่วยกันพัฒนาชุมชนท้องถินให้เข้มแข็งทุกด้าน (๑๒) ภาคธุรกิจและผู้ประกอบการ มีเสียงวิจารณ์ขรมทีเดียวว่า ผู้จบการศึกษาเดียวนี่ทํางานไม่เป็น ไม่อดทน ไม่รับผิดชอบ ถ้าหันไปดู ข จ่ อ ๕ ข ๐ ๕ ข ผู้ประกอบการทิประสบความสําเร็จ เขาจะต้องทํางานเป็น เขาจะต้อง อดทน เขาจะต้องรับผิดชอบ เพราะฉะนันสถานประกอบการดีๆ จึงเหมาะ จฆ่ ณ๓ สซ่= ขมฆ ข ๐ ซ ข ข๑7 = จ9 ทีจะเป็นทิฝึกอบรมผู้เรียนให้ทํางานเป็น ให้อดทน ให้รับผิดชอบ ทุกท้องถิน ควรจะทําสํารวจว่ามีผู้ประกอบการดีๆ ใดบ้าง และหาทางให้เป็นทีฝึก อบรมคน ซึงจะได้ประโยชน์ด้วยกันทั้งสองฝ่าย คือฝ่ายผู้ประกอบการก็จะ ได้แรงงานราคาถูกในรูปของผู้ฝึกงาน ผู้ฝึกงานก็ได้รับการฝึกฝนอบรม บ่มเพาะและได้รับเงินค่าฝึกงานบ้างเป็นการมีรายได้ไปในตัว (ซ) คนทังหมดในชมชนเป็นแหล่งเรียนรู้ ควรสํารวจและจัด ทําข้อมูลของคนทั้งหมดในชุมชนว่าใครถนัดและชํานาญในเรืองอะไรบ้าง ๓๕ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแย็ง เช่น ทําไร่ ทํานา เลี้ยงปลา ศิลปหัตถกรรม ดนตรี วาดรูป ทํากับข้าว ร้องเพลง ไกล่เกลียความขัดแย้ง รู้ภาษาอืนๆ วิปัสสนากรรมฐาน คอมพิวเตอร์ ฯลฯ ทุกคนเป็นคนเก่งหมดแต่ในทางต่างๆ กัน ฐานข้อมูลชุมชนแบบนี่จะทําให้ ทุกคนภูมิใจในตนเอง และเป็นแหล่งเรียนรู้อันหลากหลายเต็มไปทังชุมชน ”- * *» ฆ ฆข ฉ่ ฆ (๕) การเรียนรู้ด้วยเทคโนโลยีการสื่อสาร ในท้องถินควรจะมี ผู้เชียวชาญเทคโนโลยีการสือสาร แล้วนําเทคโนโลยีการสือสารมาใช้เพื่อ การเรียนรู้อย่างเหมาะสมสําหรับคนกลุ่มต่าง ๆ ทั้งในโรงเรียนและนอก โรงเรียน «๒ =- ๑ เ ฉ7 1 (๑๓) อาชีวศึกษาและวิทยาลัยชุมชน ต้องสร้างคุณคาของ อาชีวศึกษาว่าเป็นการศึกษาทีมีคุณค่ามาก ศึกษาแล้วมีอาชีพ มีงานทํา ! ฆ = ฆ 1 ซ่ ๐ ข = | ๐ 1 ๕| ฆ. ช่วยสร้างเศรษฐกิจ ดีกว่าการศึกษาทีทําให้หยิบโหย่งทําอะไรไม่เป็น ควรมี = ๑7 ฆ | " ฆ= ๑/ | 4 วิทยาลัยชุมชนให้เพียงพอต่อความต้องการ อําจมีถึงหนึ่งวิทยาลัยต่อหนึ่ง ๐ ฒ บข % ณี ข จ่ ฆ ข่ข ฆ ฆ= อําเภอเสียด้วยซ่าเพื่อเปิดโอกาสให้ทุกคนทีอยากเรียนได้เข้าเรียน เรียน : ๐ 6| ๐ จ ฆ จ ณฆ ฆ = 1 แล้วทํางานเป็นโดยทํางานไปด้วยและเรียนไปด้วย และเลือกเรียนวิชาต่างๆ ที่สนใจอยากเรียน ท้องถินต้องรวมตัวกันสร้าง เป็นเจ้าของ และดําเนินการ ทยาลัยชุมชนให้ตรงกับความต้องการของท้องถิน โดยใช้ทรัพยากรบุคคล ๑)9 รรย มีความสามารถหลากหลายในท้องถินมาเป็นครู ไม่ใช่ “ครูสอนหนังสือ” ทีทําอะไรไม่เป็น (๑๐) มหาวิทยาลัยชีวิต ดร.เสรี พงศ์พิศ ได้ทํามหาวิทยาลัยชีวิต โดยร่วมกับมหาวิทยาลัยหลายแห่ง กศน. และแหล่งเรียนรู้ชุมชนต่าง ๆ ให้ ฆ จ่ ฆ ฯ 1 ณฆ= ฆ 1 ชาวบ้านที่อยากเรียนอะไรที่เป็นประโยชน์ต่อชีวิตของเขาให้ได้เรียนโดยไม่ ๐ ๑ ๑= ฆ ๑7 ร ฆ่ ซ ๐ 1 | คํานึงถึงอายุหรือระดับการศึกษา (ทิเป็นทางการ) คําว่าอุดมศึกษาไม่ควร จะมีความหมายแคบว่าคือ การศึกษาที่ต่อยอดจากมัธยมศึกษา ชาวบ้านที่ ประเวศ วะสี | ๓๕ อาจจบประถมศึกษาแต่มีประสบการณ์ชีวิตและความรู้จากการทํางานมาก กว่านักเรียนมัธยมศึกษาเยอะ ชาวบ้านจึงควรมีสิทธิทีจะเรียนอุดมศึกษา เพื่อชีวิตหรือมหาวิทยาลัยชีวิต ควรมีมหาวิทยาชีวิตมาก ๆ เพื่อเปิดโอกาส ให้คนไทยทุกคนทีอยากเรียนได้เรียน และสามารถเลือกเรียนวิชาที่เขาคิด นู | ๕6๕ เณฆม= ซ | -% ฆ่ ฆ ว่าเป็นประโยชน์ต่อชีวิตเขาหรือเขาสนใจเป็นพิเศษที่จะเรียนเอาสนุก ชาว บ้านจะนําเอาความรู้อันหลากหลายในตัวเขาทิได้จากประสบการณ์ชีวิต และการทํางานเข้ามาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในมหาวิทยาลัย ทีกล่าวมานิคือระบบการศึกษาอันเปิดกว้างสําหรับคนทั้งมวลและ คนทังมวลเข้ามามีส่วนร่วมในการศึกษา มีการปฏิรูปการเรียนรู้ให้มีการ ฆ ข == วดี. ๑ ๑๑ = เด ! ๐ = 0 6๕| เรียนรู้จากชีวิตจริงปฏิบัติจริงโดยไม่ใช่เอาตําราเป็นตัวตัง และเป็นการ ศึกษาทีเกิดผลดีจริงต่อชีวิต เศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม สิงแวดล้อม สุขภาพ พร้อมกันไป การพัฒนาระบบการศึกษาของท้องถินจะเป็นทางเข้าไปปฏิรูป การศึกษาของชาติ | ฆ เ. ซ่ 1 ม ถ้าทุกท้องถินได้ทําและร่วมกันทําดังทีกล่าวมา ต่อไปจังหวัดทั้ง ๑/ | = ฉ๑7 เ ๓ ๑๓ ฆ= ร่ ย ฆ จังหวัดจะเป็นมหาวิทยาลัยในรูปใหม่ เป็นมหาวิทยาลัยชีวิตทีคนทั้งหมดมี การเรียนรู้ร่วมกันในการปฏิบัติ (ไกโธล๐บังธ |ธลเทเทย ไทเอนฮูท ล6๐น็อท) ซ= ! อันเกิดผลดีต่อชีวิตและพัฒนาทุกด้าน จะไม่มีปัญหาการขาดแคลนการศึกษาทีดี ๆ ที่ระบบการศึกษาที่คับ ' เล ข เต เต แคบก่อความทุกข์ยากให้คนทั้งแผ่นดินอีกต่อไป ทุกฝ่ายควรร่วมกันทําความเข้าใจระบบการศึกษาท้องถิน แล้วร่วมมือ และสนับสนุนให้เกิดระบบการศึกษาท้องถินทีสมบูรณ์แบบ ขณะเดียวกัน ท้องถินต้องมีอํานาจต่อรองกับสถาบันการศึกษาและองค์กรอื่น ๆ ให้สนอง ตอบความต้องการของท้องถิน ๓๒ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแย็ง ัอ, ประชาธิปไตยชุมชน ประชาธิปไตยท้องถิน รากฐานของประชาธิปไตย ประชาธิปไตยก็เช่นเดียวกันกับเรืองอื่น ๆ ที่ไม่มีทางทําได้สําเร็จจาก ยอดโดยไม่มีฐาน เราพยายามพัฒนาประชาธิปไตยระดับชาติมากว่า ซ๐ ปี ๑7 ก็ยังล้มลุกคลุกคลานมาเรื่อยและยังขาดคุณภาพ ฐานของประชาธิปไตย จ ๆ คือประชาธิปไตยชุมชนประชาธิปไตยท้องถิน ฐานของประชาธิปไตยที่แข็ง แรงจะช่วยให้ประชาธิปไตยระดับชาติมีคุณภาพ ซับ๐ บ ๑ ป%5 ข ฆ % ขบ | ขณะนีผู้นําชุมชนท้องถินทังหมดได้มาจากการเลือกตัง ได้แก่ ผู้ใหญ่ ข่ 7 ฆ ๐ ฆ ว : ซ่ บาน กานน นายกอบต. นายกเทศมนตร นายกอบจ. ผู้นําเหล่านีคือผู้นําที่ ๐ ซ| ฉ๑/ ณ ๑ ฒซ ข๐ จข่ๆ = ๕ เป็นทางการ ยังมีผู้นําตามธรรมชาติหรือผู้นําทิไม่เป็นทางการอีกเป็น ข ๐ จํานวนมาก ได้แก่ ผู้นํากลุ่มอันหลากหลายเช่น กลุ่มอาชีพต่างๆ กลุ่มสตรี ประเวศ วะสี | ๓ ๐ กลุ่มเยาวชน ประธานกองทุน ฯลฯ ควรมีการทํางานร่วมกันระหว่างผู้นําที เป็นทางการกับทีไม่เป็นทางการ สภาผู้นําชุมชนระดับหมู่บ้านกับสภาชุมชน ในระดับหมู่บ้าน ข่ สามารถมีประชาธิปไตยโดยตรง อันได้แก่ สภาชุมชนซึ่งประกอบด้วย ม ประชาชนทั้งหมู่บ้าน สภาผู้นําชุมชนระดับหมู่บ้านเป็นกลไกของการ ข่ | ซ่ บริหารจัดการ สภาผู้นําชุมชนประกอบด้วยผู้นําทีเป็นทางการ ๓ คน ได้แก่ ผู้ใหญ่บ้านกับสมาชิก อบต.ที่มาจากหมู่บ้านละ ๒ คน กับผู้นํากลุ่มต่างๆ ในหมู่บ้านนั้น ตามจํานวนกลุ่มที่มีอาจจะมากถึง ๓๐-๕๐ กลุ่ม การมีกลุ่ม ที่เกิดจากการรวมตัวร่วมคิดร่วมทําอันหลากหลายเต็มพื้นที่ทางสังคมคือ หัวใจและคุณภาพของประชาธิปไตย สภาผู้นําชุมชนสํารวจข้อมูลชุมชน แล้วเอามาทําแผนชุมชน นําแผนให้สภาชุมชนคือ ที่ประชุมของคนทั้ง หมู่บ้านพิจารณาปรับปรุงแก้ไขและกลายเป็นแผนของคนทั้งหมู่บ้าน เมื่อ คนทั้งหมู่บ้านสามารถขับเคลี่อนแผนที่ตนเองร่วมทํา การพัฒนาทุกอย่างก็ จซะ 4่ , = ฆ/ ฒิ ข ดขนเรอย ๆ เชน เศรษฐกจ สงคม สงแวดลอม : . ซ์ ๐ นีเป็นรูปแบบประชาธิปไตยทีแท้ที่ทําให้เศรษฐกิจ ชีวิต จิตใจ สังคม ข ๑3๕ ขย , สิงแวดล้อม ในระดับหมู่บ้านดีขึ้น ถ้าทุกหมู่บ้านประมาณ ๑๒,๐๐๐ จ ข่ หมู่บ้าน มีประชาธิปไตยแบบนี้ก็จะเป็นฐานของประชาธิปไตยและการ พัฒนาที่ใหญ่มาก ที่คนเกือบทั้งหมดของประเทศมีส่วนโดยตรง สภาผู้นําชุมชนระดับตําบล เช่นเดียวกับระดับหมู่บ้าน นอก เหนือไปจากกลไกที่เป็นทางการแล้ว มีผู้นําชุมชนจากหมู่บ้านทุกหมู่บ้าน ในตําบลนันมาร่วมกับนายกอบต.และสมาชิกอบต. เป็นสภาผู้นําชุมชน ๑7 ระดับตําบล ทิจัดทําแผนตําบลและขับเคลือนแผนตําบลทีเชือมโยงกับแผน ชุมชนระดับหมู่บ้าน ก็จะเกิดการพัฒนาอย่างบูรณาการทั้งตําบล ๓๕ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแข็ง การร่วมมือกันธะหว่างท้องถิน บางเรื่องแต่ละท้องถินสามารถ | ฆ ทําเองเป็นเอกเทศ บางเรื่องควรร่วมมือกันระหว่างท้องถิน เมื่อผู้นําท้อง [ ฒ/7 ถินมีความสามารถจัดการเรืองทีซับซ้อนมากขึ้น ท้องถินก็สามารถรวมตัว กันทําเรืองขนาดใหญ่ เช่น ระบบเศรษฐกิจท้องถิน ธนาคารท้องถิน ระบบ การศึกษาขนาดใหญ่ ระบบการสือสารและคมนาคม เป็นต้น สภาองค์กรชมชน - กลไกทางนโยบาย ขณะนีมีสภาองค์กร ๑7 3 3 =3 ชุมชนเกิดขืนตามพระราชบัญญัติ มีทั้งสภาองค์กรชุมชนระ ดับตําบล ระดับ ขาย จังหวัด และระดับชาติ ถ้าสภาผู้นําชุมชนระดับหมู่บ้านและระดับตําบล ญ่ จ ข่ ทํางานเชื่อมโยงกับสภาองค์กรชุมชน ก็จะเป็นการเชื่อมโยงการปฏิบัติกับ กลไกทางนโยบาย , ร ๕ ข ระ ๑/ บย วฉ๑ อ่ เหล่านีเป็นโครงสร้างของประชาธิปไตยระดับชุมชนและท้องถินที่ เซ ๐ง ๑ @ซช๊ อ่ ข เ ๑7 , น = 2 ก่อตัวขืนและกําลังดีขืนเรือย ๆ ถ้าช่วยกันเอาใจใส่และหนุนช่วยประชาธิปไตย ฐานล่างให้มีคุณภาพและสมรรถภาพ ฐานของประเทศของเราจะแข็งแรง ๑7 ทําให้ประเทศทั้งหมดแข็งแรงและมันคง เราจะได้พันวิกฤตการณ์เรือรัง ณซณ ฆ เสยท ประเวศ วะสี | ๓๕ ผู้ที่หวังดีต่อบ้านเมือง ไม่ว่าจะถืออุดมการณ์ต่างกันอย่างไธ ลึกๆ แล้วเป็นพู้ต้องการเห็นความเป็นธรรม ความเป็นธรรมจึงเป็นจุดร่วมที่ทุกฟ่าย จะมีความมุ่งมั่นธ่วมกันได้ มากกว่าตัวบุคคล องค์กธรหรือสถาบันใดๆ ๓ . การประกอบเครือง ประเทศไทย ญ่ ฆ ซ่ 4 ๑7 ประเทศไทยเปรียบเสมือนประเทศที่เครื่องหลุดออกจากกันเป็น ส่วนๆ จึงวิงไปไม่ได้รถยนต์วิงไปได้ก็ต่อเมือส่วนต่าง ๆ ประกอบเข้าด้วย ๑7 1 6 ขย จ่ 1 เฆ - = ข ๐ กันอย่างสมบูรณ์ ถ้าเครื่องหลุดเป็นส่วนๆ ก็ไม่มีรถยนต์จะวิงไปได้ ทํานอง เดียวกันร่างกายของเราถ้าหัวใจ ตับ ปอดและอวัยวะอื่นๆ แยกจากกันเป็น | ๕ ๕ซ 'ๆ ๆ ขช ซี ซ์ เทๆ ษ๕ ๑7 | ส่วนๆ เราก็เป็นคนอยู่ไม่ได้ การทีเราเป็นคนอยู่ได้ก็เพราะอวัยวะต่างๆ ประกอบกันเข้าอย่างสมบูรณ์ | : ฒ7 ๕ , =' การต่างๆ ในประเทศไทยแยกกันเป็นส่วนๆ ระบบการศึกษา = ฒฆ = ฆ 1 " ๓๑ | เศรษฐกิจ การเมือง การปกครอง วิชาการ ล้วนไม่ประกอบกันเป็นระบบ ๐ และโครงสร้างที่จะธํารงบูรณภาพและดุลยภาพของประเทศได้ จึงวิกฤต ย ก่ สฆ่= ๑7 มากขนๆ ทงทมทรพยากรมาก ประเวศ วะสี | ๕๑ ทีกล่าวมาข้างต้นทั้งหมดพูดถึงการทําให้ฐานของสังคมคือ ชุมชน ท้องถินเข้มแข็ง ลองพิจารณาพระเจดีย์แห่งการพัฒนาอีกครั้งหนึ่ง (รูปที่ ๕) -- ความดีงาม = ความเป็นธรรม " [-- ระบบเศรษฐกิจ ระบบการศึกษา ระบบต่างๆ----| ระบบสุขภาพ ระบบวัฒนธรรม ระบบความยุติธรรม -- ชมชนท้องถิ่น ระบบการเมืองการปกครอง | -- ฯลฯ “|/%/ ศ์ จ ซ่ ย ซ่ ๐ รูปที ๕ โครงสร้างและระบบทีจะธํารงบูรณภาพ และดุลยภาพของประเทศ ณฆ ๐< ส ฐานของพระเจดีย์ คือชุมชนท้องถินทีแข็งแรง จึงจะสามารถรองรับ เม =. ข องค์และยอดพระเจดีย์ได้ ๑7 =- < ซ < ส , ส ส่ องคพระเจดข คอระบบตางๆ ซึ่งจะต้องเชือมกับฐานพระเจดีย์ ว อย่างเกื้อกูลกัน เช่น ระบบเศรษฐกิจแทนที่จะลอยตัวพึ่งพิงนอกประเทศ แล้ววิกฤตซ้าแล้วซ้าอีก เพราะความผันผวน หากเชื่อมโยงกับฐานล่างซึ่ง กว้างใหญ่ไพศาลก็จะมั้นคง ระบบเศรษฐกิจที่จะมั่นคงคือ ระบบเศรษฐกิจ มหภาคกับระบบเศรษฐกิจชุมชนที่เชื่อมโยงอย่างเกื้อกูลกัน มหาวิทยาลัยที่ลอยตัวไม่เกี่ยวข้องกับชุมชนท้องถิ่นเลย หากเชื่อมโยง กับชุมชนท้องถิ่น ฐานของประเทศจะแข็งแรง และมหาวิทยาลัยก็จะมี เ = 6| ณ7 ' ความถูกต้องทางวิชาการและเป็นพลังทางปัญญาของประเทศไม่อับจน ๕๒ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแย็ง อย่างทุกวันนี้ เรามีมหาวิทยาลัยกว่า ๑๐๐ แห่ง พอที่จะคิดถึงขอบเขตการ ทํางานว่าประมาณหนึ่งมหาวิทยาลัยต่อหนึ่งจังหวัด ในทํานองเดียวกัน ระบบอื่นใด เช่น ระบบสุขภาพ ระบบวัฒนธรรม ระบบความยุติธรรม ระบบการเงิน ฯลฯ ก็ต้องเชื่อมโยงกับชุมชนท้องถิ่น ไม่ใช่ลอยตัวอย่ข้างบน การที่จะเชือมระบบต่างๆ ข้างบนเข้ากับชุมชนท้องถินข้างล่างเป็น เรืองทิยากเพราะไม่เคย ต้องมีความพยายามอย่างหนัก รวมทั้งการวิจัย และพัฒนา การวิจัยนโยบายสาธารณะถ้าเอาท้องถินเป็นตัวตังแล้วมีเรือง ทีควรจะวิจัยมากมายมหาศาล ยอดพระเจดีย์ คือความดีงามได้แก่ ความเป็นธรรม ความเป็น ๑/ ธรรมเป็นเรื่องสําคัญที่สุดสําหรับการอยู่ร่วมกันในสังคม ถ้าขาดความเป็น ธรรมแล้วจะมีความขัดแย้ง และความรุนแรง หาความสมานฉันท์ไม่ได้ และ ประเทศจะเจริญต่อไปไม่ได้ ประเทศไทยขาดความเป็นธรรมในด้านต่างๆ ทั้งทางเศรษฐกิจ ทาง สังคม ทางกฎหมาย การเข้าถึงทรัพยากรอย่างเป็นธรรมเป็นเรื่องสําคัญยิง ฒ/ ในความซับซ้อนยากทิสังคมจะเข้าใจความเป็นธรรมในมิติต่าง ๆ มหาวิทยาลัย [ - ทุกมหาวิทยาลัยควรจะทําการวิจัยเรืองความเป็นธรรม ประชาคม มหาวิทยาลัยควรจะเป็นพลังขับเคลือนความเป็นธรรม พาให้ทุกภาคส่วน ของสังคมสนใจ เข้าใจ และถือว่าความเป็นธรรมเป็นอุดมการณ์ร่วมกันที่ ข่ ๑ =๑ ข่ 9๑ ๑ =. เราจะต้องสร้างให้ได้ในเวลามิช้านัก มิฉะนั้นสังคมจะขัดแย้งกันมากขึ้นๆ ฒ/ 7 ) = ฆ ฆ และหลุดเข้าไปสู่มิคสัญญีกลียุค = ๓ ที่หวังดีต่อบ้านเมือง ไม่ว่าจะ ถืออุดมการณ์ต่างกันอย่างไร ลึ ลกๆ ๕ ๑๐55 ๕ | ฉ่ แล้วเป็นผู้ต้องการเห็นความเป็นธรรม ความเป็นธรรมจึงเป็นจุดร่วมที่ทุก ประเวศ วะสี | ๕๓ ฝ่ายจะมีความมุ่งมั่นร่วมกันได้ มากกว่าตัวบุคคล องค์กรหรือสถาบันใดๆ การขับเคลื่อนเรื่องความเป็นธรรมร่วมกันจะทําให้เกิดความเชื่อถือไว้ วางใจกัน ความเชื่อถือไว้วางใจจะเป็นทุนอันยิ่งใหญ่ที่ทําให้เรามีพลังฝ่า ความยากไปสู่ความสําเร็จ เธ ฆ , ฆ ๕6 ข น ความเป็นธรรมหรือส่วนยอดพระเจดีย์จะไปควบคุมให้ระบบต่างๆ หรือองค์พระเจดีย์เชือมกับฐานพระเจดีย์หรือชุมชนท้องถิน ทําให้เกิด ๕8 ฒ” พระเจดีย์ที่สมบูรณ์และงดงาม คือประเทศทีคนทั้งมวลมีสันติสุข ณ์ ๕๕ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถิ่นเยข้มแย็ง ๕. พลังขับเคลือน ท้องถินเข้มแข็ง พลังขับเคลื่อนท้องถินเข้มแข็งอาจมีได้ดังต่อไปนี ๐ . = * เ "1 1 จด (๑) คณะทํางานยุทธศาสตร์ท้องถินเข้มแข็ง เป็นการก่อตัวโดย อิสระทีเข้าใจและมีฉันทะอย่างแรงกล้าเรืองท้องถินเข้มแข็ง อีกทั้งมีทักษะ ในการขับเคลือนยุทธศาสตร์ ประมาณ ๑๐ คน เป็นแกนนําในการขับ เคลื่อนยุทธศาสตร์โดย “สามเหลียมเขยือนภูเขา” คือ (๑) ส่งเสริมให้มี การสร้างความรู้ที่จําเป็น (๒) สือสารอย่างกว้างขวางให้สังคมเข้ามามี ส่วนร่วม (๓) เชือมโยงกับการเมือง ประเวศ วะสี | ๕๕ (๑) สร้างความรู้ที่จําเป็น คณะทํางานยุทธศาสตร์ ท้องถิ่นเข้มแข็ง (๒) ขับเคลื่อนสังคม (๓) เชือมโยงกับการเมือง รูปที ๕ ขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ด้วยสามเหลียมเขยื่อนภูเขา (๒) ภาคีเพื่อท้องถินเข้มแข็ง เมื่อคณะทํางานยุทธศาสตร์ขับ เคลือนยุทธศาสตร์นี่ไปไม่นานจะเกิดภาคีเพื่อท้องถินเข้มแข็งที่มาจากภาค ๐ ๕ ส่วนต่างๆ เช่น จากผู้นําท้องถิน นักวิชาการ องค์กรเอกชน ภาครัฐ ภาค ธุรกิจ สือมวลชน = ฆข๐ ซ่ (๓) เครือข่ายผู้นําท้องถิ่น มีผู้นําท้องถิ่นที่เก่งๆ จํานวนมากที่มี ความรู้สารพัดเรื่อง ทั้งระดับปฏิบัติและระดับระดับนโยบาย ผู้นําท้องถิ่น , จ สจ่ ๑7 = ซ่ = ๓ม ย ๑7 ๑ เหล่านีควรเชือมโยงกันเป็นเครือข่ายเพื่อเรียนรู้จากกัน ทั้งในระดับจังหวัด ระดับภาค ระดับชาติ และตามประเด็น โดยที่มืองค์กรท้องถินรวมกันถึง ประมาณ ๕,๐๐๐ องค์กร สภาผู้นําท้องถิน ๕,๐๐๐ คนจะมีอํานาจต่อรอง ๑. 2 ๑7 6 บข ซ| ทางนโยบายอย่างมหาศาล ยิงถ้าร่วมกับสภาองค์กรชุมชนได้ด้วย จะเป็น พลังต่อรองทางนโยบายเพื่อชุมชนท้องถินอย่างไม่มีอะไรจะทานได้ ๕๐ | กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถินเข้มแย็ง จึงควรมีการสือสารให้ผู้นําท้องถินและผู้นําในสภาองค์กรชุมชนรู้ ๑7 ถึงกันและมีความเป็นเอกภาคในทางนโยบาย (๕) โรงเรียนผู้นําชมชนท้องถิน ควรส่งเสริมให้ผู้นําชุมชนท้อง | ณ/ 7 ถินเป็นผู้นําที่แท้และเก่งทีสุด มีวิสัยทัศน์ มีความสามารถในการโยง วิสัยทัศน์ไปสู่การปฏิบัติ ตรงนี้น่าลงทุนที่สุดและสําคัญต่อการสร้างสรรค์ อนาคตของประเทศ (๕) เชือมโขยงกับนายกรัฐมนตรี ไม่ว่าใครจะมาเป็นนายกรัฐมนตรี เ” ๓ ควรพยายามเชือมโยงให้เข้าใจเรืองการพัฒนาทีเอาท้องถินเป็นตัวตัง ถ้าได้ นายกรัฐมนตรีทีเข้าใจก็จะช่วยขับเคลือนเชิงนโยบายสนับสนุนเรื่องท้องถิน บณล์ แล เข้มแข็งได้ดียิงขืน ฆซส่ ข แต่จะมีนายกรัฐมนตรีทีเข้าใจหรือไม่มี ถ้าทําตาม (๑) - (๕) ข้าง 9/ ณ7 ฆ ฆ = ๕ ๑ %ขฆ =ฆ เด ขฆ ต้นก็จะขับเคลื่อนเรื่องท้องถิ่นเข้มแข็งไปได้ ถ้ามีนายกรัฐมนตรีที่ต้องการ ทํา แต่ไม่มีกลไกตาม (๑) - (๕) ก็ทํางานไม่ได้ ฉะนันจะมีนายกรัฐมนตรี 1 ซฆ ทีเข้าใจหรือไม่มีก็ต้องช่วยกันพัฒนากลไกที่จะขับเคลือนท้องถินเข้มแข็งให้ ได้ดังทึกล่าวใน (๑) - (๕) ข้างต้น ประเทศใด ๆ ในโลกที่มีความเข้มแข็งล้วนมีท้องถินทีเข้มแข็ง ท้องถิน ซ เ เ ๕ ซ่ <่, เป็นฐานของประเทศ ถ้าฐานของประเทศเข้มแข็ง ประเทศทั้งหมดจะมันคง กระบวนทรรศน์ใหม่ในการพัฒนาประเทศไทยคือท้องถินเข้มแข็ง ประเวศ วะสี | ๕ซ ๑๑๒๕ ซี.พหลโยธิน ๒๒ ถ.พหลโยธิน แขวงจอมพล เขตจตุจักร กรุงเทพฯ ๑๐๕๐๐ โทรศัพท์ ๐-๒๒๕๑๑-๕๕๕๕ โทรสาร ๐๒๐๓๑๕๒๑๒๒ อธ-ทาศี : 1กดเททธ์@1ทดเททเ์.๐๒ฮ /งพพ.ไทดเททเ.๐เฮ กระบวนทรรศน์ใหม่ ในการพัฒนาประเทศไทย ท้องถิ่นเข้มแข็ง ประเวศ วะสี
personผู้สร้าง/เจ้าของผลงาน
ประเวศ วะสี
history_eduหมวดหมู่
สังคม
calendar_monthปีที่ผลิตเอกสาร
8 August 1979
copyrightลิขสิทธิ์
เอกสารนี้เป็นการเข้าถึงแบบเปิด ใช้แบ่งปันและใช้งานภายใต้เงื่อนไขของใบอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ได้
shareแบ่งปันเนื้อหา
play_shapesจากเอกสารชิ้นนี้ เราชวนขยาย-ไปต่อด้วย 3 คลังคำสำคัญ
personผู้สร้าง/เจ้าของผลงาน
ประเวศ วะสี
history_eduหัวเรื่อง
• การพัฒนาประเทศ
• การพัฒนาชนบท
history_eduหมวดหมู่
สังคม
calendar_monthปีที่ผลิตเอกสาร
8 August 1979
copyrightลิขสิทธิ์
เอกสารนี้เป็นการเข้าถึงแบบเปิด ใช้แบ่งปันและใช้งานภายใต้เงื่อนไขของใบอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ได้