auto_awesome_motionไฟล์ดิจิทัลที่เกี่ยวข้อง (3 ไฟล์)

chrome_reader_modeเรื่อง

วัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวกับวัฏจักรความเหลื่อมล้ำทางออกจากภพชาติแห่งความทุกข์ยากของชาติ

chrome_reader_modeคำอธิบาย

เอกสารปาฐกถา ลายมือ เขียนอธิบายถึงวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวกับวัฏจักรความเหลื่อมล้ำทางออกจากภพชาติแห่งความทุกข์ยากของชาติ ซึ่งกล่าวในการเปิดงาน 40 ปี มูลนิธิเด็ก วันที่ 11 มกราคม 2563 โดยนำเสนอ 5 ข้อ ได้แก่ 1. มูลนิธิเด็กกับเด็กในสภาวะที่ยากลำบาก 2. ความรู้ใหม่เกี่ยวกับผลของวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าว 3. การใส่ใจเกี่ยวกับพัฒนาการของเด็กปฐมวัยนำไปสู่ปัญญาใหม่ 4. ปฏิจจสมุปบาทแห่งความทุกข์ยากของชาติ 5. ข้อเสนอของมูลนิธิเด็กต่อคนไทยทั้งประเทศ ซึ่งเขียนโดย ศ.นพ.ประเวศ วะสี

chrome_reader_modeบทคัดย่อ

# วัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวกับวัฏจักรความเหลื่อมล้ำ ทางออกจากภพชาติแห่งความทุกข์ยากของชาติ โดย ศาสตราจารย์นายแพทย์ประเวศ วะสี ประธานกรรมการมูลนิธิเด็ก ปาฐกถาในการเปิดงาน ๔๐ ปี มูลนิธิเด็ก ๑๑ มกราคม ๒๕๖๓ ๑ # ๑. มูลนิธิเด็กกับเด็กในสภาวะที่ยากลำบาก มูลนิธิเด็กดำเนินงานมาครบ ๔๐ ปี เต็ม ในการเยียวยาเด็กที่ตกทุกข์ได้ยาก โดยการช่วยเหลือสงเคราะห์ รับเลี้ยงดูเด็กที่บ้านทานตะวัน และจัดการศึกษาทางเลือกที่โรงเรียนหมู่บ้านเด็ก จังหวัดกาญจนบุรี เป็นต้น อาจถือได้ว่ามูลนิธิเด็กเป็นองค์กรแรกๆ ที่ขับเคลื่อนแนวคิดเรื่องการศึกษาทางเลือก มูลนิธิมีปรัชญาการศึกษาที่ต่างไปจากการศึกษากระแสหลัก การศึกษากระแสหลักมีแนวคิดแบบแยกส่วน คือแยกระหว่างชีวิตกับการศึกษา โดยจัดการศึกษาที่เอาวิชาเป็นตัวตั้งแยกจากชีวิตเป็นเรื่องต่างหาก แต่มูลนิธิมีแนวคิดแบบบูรณาการ ที่บูรณาการระหว่างชีวิตกับการศึกษา หรือการศึกษาที่เอาชีวิตเป็นตัวตั้ง ชีวิตมีมิติต่างๆ มากมาย ที่นอกเหนือไปจากการท่องวิชา เช่น อารมณ์ความรู้สึก ความชอบหรือความถนัดที่แตกต่างกัน สังคม ศิลปะ วัฒนธรรม สิ่งแวดล้อม การทำงาน เป็นต้น โดยเฉพาะเด็กๆ ที่ได้รับความบาดเจ็บทางจิตใจมาจากครอบครัว เช่น ความยากจน การถูกทอดทิ้ง พ่อแม่หย่าร้าง หรือทะเลาะกัน หรือพ่อแม่ตายแต่วัยเด็ก หรือได้รับทารุณกรรมจากการเลี้ยงดู วัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวเหล่านี้ต้องการการเยียวยา ถ้าโรงเรียนไม่สนใจภูมิหลังทางสังคมและจิตใจของเด็กๆ เอาแต่เร่งรัดครัดเคร่งในการท่องจำวิชา ยิ่งสร้างแรงกดดันให้ชีวิตวัยเยาว์ปริแยกแตกร้าวยิ่งขึ้น ทำให้เกิดการขาดความมั่นคงทางจิตใจ อันมีผลทางลบตามมามหาศาล เช่น ความล้มเหลวในชีวิตการงาน สุขภาพไม่ดีมีโรคภัยต่างๆ มีทัศนคติและพฤติกรรมทางลบต่อสังคมเป็นต้น โรงเรียนหมู่บ้านเด็กจึงเน้นเรื่องความรัก เสรีภาพ ชีวิต และสังคม เพื่อเยียวยาวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าว อันเป็นผลมาจากการเลี้ยงดูที่ไม่เอื้ออำนวยและสังคมที่มีความเหลื่อมล้ำสูง มูลนิธิเด็กตระหนักดีว่า แม้คนทำงานในมูลนิธิจะมีจิตใจและอุทิศตัวเพียงใด และได้รับการสนับสนุนจากพี่น้องคนไทย ทั้งเป็นรายบุคคล องค์กร บริษัท ห้างร้านต่างๆ ค่อนข้างดีเพียงใด การกระทำของเรา ก็เปรียบประดุจหยดน้ำในมหาสมุทรแห่งปัญหาวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวอันมหาศาลในสังคมไทย แต่ในความเล็กของมูลนิธิเด็กดังกล่าว มีความใหญ่บางอย่าง ๒ ในฐานะที่ได้ร่วมงานมาตั้งแต่ต้นเป็นเวลายาวนานถึง ๔๐ ปี ผมเห็นความใหญ่ของจิตใจของบุคคลที่ริเริ่มและมีฉันทะวิริยะต่อเนื่องยาวนานเพื่อเด็ก โดยเฉพาะคู่สามีภรรยา "พิภพ-รัชนี ธงไชย" ผมพอมีความสามารถแยกแยะของจริงและของปลอม บางคนอาจจะหลอกผมได้เป็นครั้งคราว แต่ที่จะหลอกลวงต่อเนื่องยาวนานถึง ๔๐ ปี คงเป็นไปไม่ได้ กาลเวลาอันยาวนานพิสูจน์ว่าสองสามีภรรยา หรือภรรยาสามีคู่นี้เป็นของจริง ที่มีจิตใจรักเด็กอย่างแท้จริง และได้เดินทัพทางไกล (Long March) เพื่อเด็กไทยมาตลอดเวลาเกือบครึ่งศตวรรษ ความจริงทำให้เกิดความเห็นใจ ๔๐ ปี ของความจริงใจเพื่อเด็กไทยของมูลนิธิเด็ก น่าจะพอก่อให้เกิดความเห็นใจจากสังคมในวงกว้าง นี่เป็นที่มาของการจัดงาน ๔๐ ปี มูลนิธิเด็กในคราวนี้ ที่ว่าเห็นใจนั้น ไม่ใช่เห็นใจมูลนิธิเด็กซึ่งเป็นเรื่องเล็ก แต่เห็นใจที่ใหญ่กว่านั้นคือ เห็นใจวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวจำนวนมหาศาล และผลทางลบอันใหญ่โตมโหฬารที่มีต่อสังคมทั้งหมด ๓ # ๒. ความรู้ใหม่เกี่ยวกับผลของวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าว เมื่อมูลนิธิเด็กเริ่มทำงานเมื่อ ๔๐ ปีก่อน เรามีเพียงภาพใหญ่ หรือมหภาคในความรู้ความเข้าใจว่าเด็กที่ยากลำบากและประสบความทารุณโหดร้ายในชีวิตมีจำนวนมาก จะมีปัญหาร้ายแรงในชีวิตและสังคมต่อไปถ้าไม่ได้รับการเยียวยา เราจึงทำงานเชิงเยียวยา แต่ในช่วง ๔๐ ปี ที่ผ่านมา จากการวิจัยทำให้มีความรู้ในรายละเอียดถึงผลร้ายวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวอย่างมหาศาล จนอาจสรุปได้อย่างหนึ่งว่า โรคเกือบทั้งหมดที่ผู้ใหญ่เป็น เช่น มะเร็ง โรคหัวใจ เบาหวาน โรคเกี่ยวกับภูมิคุ้มกัน เช่น รูห์มาตอยด์ เอสแอลอี โรคเกี่ยวกับสมอง เช่น โรคซึมเศร้า มีปัจจัยเริ่มต้นมาจากชีวิตวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าว ขออ้างหนังสือเพียง ๒ เล่ม ที่เกี่ยวกับเรื่องนี้ สำหรับผู้ที่ยังไม่ทราบและต้องการศึกษาค้นคว้าต่อไป คือ ๑. CHILDHOOD DISRUPTED : How Your Biography Becomes Your Biology, and How You Can Heal โดย Donna Jackson Nakazawa ๒. NURTURING RESILIENCE : Helping Clients Move Forward from Developmental Trauma, AN INTEGRATED SOMATIC APPROACH โดย Kathy L.Kain and Stephen J. Terrell ความรู้ใหม่ที่ได้จากการวิจัยเกี่ยวกับวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าว มีผลต่อพัฒนาการของสมองระบบประสาท ต่อมเอ็นโดไครน์ และอวัยวะต่างๆ อย่างมหาศาล ซึ่งมีผลต่อสุขภาพทั้งกายและใจและสังคม ซึ่งรวมทั้งอารมณ์ความรู้สึก การรับรู้ความเป็นไปหรือความจริงรอบตัวที่เบี่ยงเบนไป รวมทั้งสัมพันธภาพในตัวเอง และกับภายนอก ที่ไม่บรรสานสอดคล้อง (Harmony) นำไปสู่ความทุกข์กาย ทุกข์ใจ และทุกข์ทางสังคมอย่างใหญ่หลวง เป็นความรู้ใหม่ที่ซื้อคโลก เพราะสั่นสะเทือนความเชื่อและการปฏิบัติเก่าๆ เกี่ยวกับการแพทย์ การศึกษา การเลี้ยงดูเด็ก ระบบเศรษฐกิจ และสังคมทั้งหมด ก่อนอื่นต้องเข้าใจว่าระบบร่างกายของผู้ใหญ่และเด็กเล็กไม่เหมือนกัน ระบบของผู้ใหญ่นั้นเสมือนเครื่องเคราต่างๆ มันประกอบกันเข้าที่แน่นหนาแข็งแรงแล้ว ถึงมีอะไรมากระทบนิด กระทบหน่อยก็อาจจะไม่เป็นไร ๔ แต่เด็กเล็กตั้งแต่ในครรภ์จนถึงเกิดมาหลายขวบ อยู่ระหว่างการประกอบเครื่อง ยังอยู่ระยะ พัฒนาการ อะไรๆ ยังไม่เข้าที่เข้าทาง โครงสร้างสมองการทำงานของระบบประสาทที่กำลังก่อตัว ประสานกับการทำงานของอวัยวะต่างๆ รวมทั้งต่อมเอ็นโดไครน์ และระบบภูมิคุ้มกัน ถ้ามีอะไรมา กระทบแม้นิดหน่อย ก็ทำให้พัฒนาการเหล่านี้บิดเบี้ยไปได้ง่ายๆ เช่น โครงสร้างของสมอง การ เชื่อมต่อของเส้นใยเซลล์สมองที่จะฟอร์มโปรแกรมต่างๆ ประดุจโปรแกรมคอมพิวเตอร์ให้เบี่ยงเบน ไปจากที่ควรจะเป็น ที่ร้ายคือมีผลต่อยืนด้วยโดยปรากฏการณ์ที่เขาเรียกว่า Epigenetic หรือเหนือ ยืน คือไม่ได้เปลี่ยนที่ตัวยืนโดยตรง แต่ไปมีผลต่อกลไกที่มาปิดเปิดสวิตช์ยืน ให้ยืนตัวใดตัวหนึ่ง ทำงานหรือไม่ทำงาน ซึ่งทำให้ระบบสมองและร่างกายรวนเรบิดเบี้ยวไปจากปรกติ ทำให้เกิดโรค อะไรๆ ก็ได้ และยังถ่ายทอดจากแม่สู่ลูกได้ด้วย ด้วยการปริแยกแตกร้าวของระบบทั้งหมดในตัวเด็กเล็ก จึงไม่แปลกที่ความ กระทบกระเทือนในเด็กเล็ก นำไปสู่การเกิดโรคในผู้ใหญ่ทุกชนิด ทั้งที่รู้จักชื่อและไม่รู้จักชื่อ เช่น โรคหัวใจ ความดันโลหิตสูง โรคมะเร็ง โรคอ้วน โรคภูมิแพ้ต่างๆ รวมทั้งหืด รูมาตอยด์ เอสแอลอี โรคซึมเศร้า โรคเจ็บปวดในกล้ามเนื้อโดยไม่ปรากฏสาเหตุ โรคระบบทางเดินอาหาร โรคอ่อนเพลีย เรื้อรัง โรคไม่มีความสุขในตัว โรครุนแรงทำร้ายตัวเอง หรือทำร้ายผู้อื่น ดังที่แม่ของผู้ต้องหาฆ่าหั่น ศพ ที่เป็นข่าวโด่งดังเมื่อเร็วๆ นี้ สารภาพว่าเป็นความผิดของตนเอง ที่เลี้ยงลูกมาด้วยความ โหดร้าย และเราจะเข้าใจว่าทำไมในประเทศสหรัฐอเมริกา จึงมีการกราดยิงฝูงชนโดยไม่มีเหตุผล และว่าทำไมคนอเมริกันประมาณ ๑๐๐ ล้านคน ติดยาแก้ปวดประเภทโอปิออยด์ และเสียชีวิต เพราะใช้ยาแก้ปวดเกินขนาด ปีละประมาณ ๖๐,๐๐๐ - ๗๐,๐๐๐ คน ทั้งนี้เพราะการเจ็บปวด อย่างเรื้อรังในตัวโดยไม่ปรากฏสาเหตุ เหล่านี้เป็นตัวอย่างขนาดอันใหญ่โตมโหฬารของปัญหาต่างๆ ที่เกิดจากวัยเด็กอันปริแยกแตกร้าว ย้อนกลับไปกล่าวถึง ประเภทและขนาดของปัญหาที่กระทบเด็กเล็ก ที่เริ่มต้นตั้งแต่อยู่ใน ครรภ์มารดา ก็จะเห็นว่ามีได้มากมายเหลือหลายสุดประมาณ ความเครียดเป็นปัญหาใหญ่ของคน ทั้งโลกไม่ว่าคนจนหรือรวย ความเครียดในครอบครัวไปมีผลต่อเด็กในครรภ์ แม่ที่มีความเครียดใน ตัวจะผลิตสารเคมีความเครียด (Stress chemicals) ไปกระทบเด็ก กระแสความเครียดในตัวแม่ เช่น การตึงตัวของกล้ามเนื้อ จังหวะการเต้นของหัวใจ ก็ไปมีผลต่อเด็กในครรภ์ เด็กที่เกิดจากแม่ที่ มีความเครียดจะตัวเล็ก และเกิดการปริแยกแตกร้าวในระบบของตนเอง เด็กที่เกิดมามีน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ เพราะทุพโภชนาการในแม่ก็ดี หรือเพราะความเครียด ของแม่ก็ดี เมื่ออายุ ๔๐ - ๕๐ ปี จะป่วยเป็นโรคหัวใจ เบาหวาน มะเร็ง ดร.Baker ชาวอังกฤษที่ ค้นพบเรื่องนี้ได้รับรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหิดลเมื่อหลายปีมาแล้ว ๕ การเลี้ยงดูที่ไม่ถูกต้องมีมากมายหลายชนิด เช่น พ่อแม่หรือผู้เลี้ยงดูไม่ให้ความรักความเอาใจใส่ต่อเด็กเพียงพอ แสดงความรุนแรงต่อเด็กทางกายหรือวาจา พ่อแม่ทะเลาะกัน ขี้เหล้า หย่าร้าง ล้มตายตั้งแต่ลูกยังเล็กๆ พ่อหรือแม่ไปมีแฟนใหม่ ทารุณกรรมทางเพศต่อเด็ก รวมทั้งการขาดอาหาร อุบัติเหตุ การเจ็บป่วยบ่อยๆ ในวัยเด็ก ต่างๆ เหล่านี้ล้วนก่อให้เกิดความปริแยกแตกร้าวในช่วงพัฒนาการของเด็กเล็ก ปัจจัยที่มีผลต่อพฤติกรรมทางลบที่พ่อแม่มีต่อลูกมาจากหลายทาง เช่น พ่อแม่ของพ่อแม่เลี้ยงลูกมาอย่างไร อันสร้างโครงสร้างทางสมองที่มีปัจจัยต่ออารมณ์ความรู้สึกและพฤติกรรมของพ่อแม่ การศึกษา ฐานะทางเศรษฐกิจ ความเป็นไปของสังคม ทั้งหมดเชื่อมโยงกันไปหมดเป็นปัญหาเชิงโครงสร้างที่มีผลต่อพัฒนาการของเด็กเล็ก ความยากจนเพิ่มความกดดันให้ครอบครัว เช่น ทั้งพ่อทั้งแม่ต้องไปรับจ้าง ไม่มีเวลาเลี้ยงดูลูก พ่อต้องเร่ร่อนหางานทำ ครอบครัวไม่อบอุ่น ความยากจนไม่มีจะกินทำให้เกิดความเครียดอารมณ์เสียและไปลงที่ลูก ผมเคยเดินผ่านสลับไปทำงานที่ศิริราชทุกวัน เคยเห็นลูกวิ่งตามแม่จะไปตลาด แม่หันมากระทืบ การตามแม่ไปตลาดเป็นความสุขของเด็ก แต่ก็เป็นไปไม่ได้เสียแล้วยามที่แม่อารมณ์เสีย อีกรายหนึ่งเด็กเล็กนั่งร้องไห้บนแครใต้ต้นไม้กำลังถูกแม่ตบตีอยู่ ถ้าความจนความเหลื่อมล้ำครอบงำสังคมไทยอยู่ โศกนาฏกรรมต่อเด็กจะมากมายมโหฬารเพียงใด ความเหลื่อมล้ำ ——> การปริแยกแตกร้าวในวัยเด็ก ปัญหาสุขภาพและสังคม สมการหรือวงจรแห่งความเหลื่อมล้ำและวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าว อันหมุนวนเป็นปัจจยาการต่อกัน อย่างไม่มีที่สิ้นสุด สังคมที่มุ่งแต่ประสิทธิผลทางจีดีพี แต่ไม่ได้เน้นที่สุขภาวะของประชากรเป็นเหตุแห่งความเครียดเต็มโลก สังคมที่ขาดความเป็นธรรมมีความเหลื่อมล้ำอย่างสุดๆ น่าจะมีผลต่อพัฒนาการของเด็กเล็กอย่างสำคัญและมีผลไปมาต่อกัน กล่าวคือความเหลื่อมล้ำก่อให้เกิดวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าว วัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวทำให้เกิดปัญหาสุขภาพและสังคม ปัญหาสุขภาพและสังคมนำไปสู่ความเหลื่อมล้ำ กลายเป็นวงจรแห่งความเหลื่อมล้ำและวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวอันหมุนวนไม่มีทางออก ดังนั้นจึงมีทฤษฎีเศรษฐศาสตร์ว่าการลงทุนในเรื่องเด็กปฐมวัยเป็นเครื่องมือลดความเหลื่อมล้ำ ไม่เป็นการเหลือวิสัยที่นักเศรษฐศาสตร์จะคำนวณว่า วัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวก่อความเสียหายให้แก่ประเทศเป็นมูลค่าปีละเท่าไหร่ และการลงทุนเพื่อเด็กปฐมวัยน้อยนิดเพียงใดเมื่อเทียบกับความเสียหาย คิดเป็นกำไรกี่ร้อยกี่พันเปอร์เซ็นต์ ไม่มีการลงทุนทางธุรกิจใดๆ ที่มีกำไรขนาดนี้ เท่ากับการลงทุนพัฒนาการเด็กปฐมวัย ๖ Extract all text from the image. Instructions: - Only return the clean Markdown. - Do not include any explanation or extra text. - You must include all information on the page. Formatting Rules: - Tables: Render tables using <table>...</table> in clean HTML format. - Equations: Render equations using LaTeX syntax with inline ($...$) and block ($$...$$). - Images/Charts/Diagrams: Wrap any clearly defined visual areas (e.g. charts, diagrams, pictures) in: <figure> Describe the image’s main elements (people, objects, text), note any contextual clues (place, event, culture), mention visible text and its meaning, provide deeper analysis when relevant (especially for financial charts, graphs, or documents), comment on style or architecture if relevant, then give a concise overall summary. Describe in Thai. </figure> - Page Numbers: Wrap page numbers in <page_number>...</page_number> (e.g., <page_number>14</page_number>). - Checkboxes: Use ☐ for unchecked and ☑ for checked boxes. ## ๓. ### การใส่ใจเกี่ยวกับพัฒนาการของเด็กปฐมวัยนำไปสู่ปัญญาใหม่ ที่สำคัญที่สุดก็คือ การลงทุนพัฒนาการเรื่องเด็กปฐมวัย จะทำให้คนไทยทุกคนฉลาดขึ้น และฉลาดร่วมกัน เป็นการปฏิวัติทางปัญญา กล่าวคือปัญหาทางโครงสร้างของสังคมไทยที่ถักทอ กันอย่างแน่นหนาทำให้เหมือนเข่งที่กักขังไก่ไว้ให้จิกตีกันหาทางออกไม่ได้ ปัญหาทางโครงสร้าง อย่างหนึ่ง คือ **โครงสร้างทางความคิด** สังคมไทยมักคิดว่าดีชั่วเป็นเรื่องส่วนบุคคลหรือเชื่อว่าเป็นกรรมเก่า ขาดความเข้าใจว่า ระบบหรือโครงสร้างเป็นปัจจัยกำหนดพฤติกรรมของบุคคลและองค์กรอย่างสำคัญ ทำให้เพ่งเล็ง ประนามหรือเกลียดชังหรือซ้ำเติมให้ปัญหารุนแรงขึ้น เช่น คิดว่าคนจนจนเพราะเป็นคนไม่ดี จึง เกลียดและดูถูกคนจน แต่ในความเป็นจริงคนจนจนเพราะโครงสร้างที่ขาดความเป็นธรรมในสังคม การเกลียดดูถูกเหยียดหยามคนจนโดยไม่คิดแก้ไขโครงสร้างที่ไม่เป็นธรรม ทำให้ออกจากโครงสร้าง ที่ทำให้ยากจนไม่ได้ แต่ยิ่งเกิดความเหลื่อมล้ำ ความขัดแย้ง และความรุนแรงมากขึ้น หรือตำรวจที่อยู่ในโครงสร้างที่บีบคั้น ทำให้มีพฤติกรรมที่ชาวบ้านเกลียดชัง ตำรวจเองก็ เครียดและฆ่าตัวตายกันมาก มีใครสงสารและเห็นใจตำรวจบ้าง แต่มีโครงสร้างอย่างอื่น เช่น ใน ระบบความยุติธรรมชุมชน ซึ่งเป็นความร่วมมือกันทางราบ ชาวบ้านกลับรักตำรวจ และตำรวจเอง ก็มีความสุขความสร้างสรรค์ เป็นโครงสร้างที่ก่อให้เกิดสถานการณ์ที่ชนะร่วมกันหรือ วิน - วิน แต่ เป็นเพราะสังคมไทยขาดความคิดเชิงระบบและโครงสร้าง จึงตกอยู่ในระบบและโครงสร้างที่บีบคั้น โครงสร้างเหล่านี้เปรียบเหมือน "เข่ง" ที่กักขังคนไทยไว้ให้จิกตีกันเอง โดยไม่หาทางออกจากเข่ง ๘ แต่ทำความเข้าใจเรื่องวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวมีผลกระทบต่อโครงสร้างของสมอง ระบบ ประสาท ระบบร่างกาย นำไปสู่พฤติกรรมและสุขภาพที่เบี่ยงเบน อันก่อให้เกิดทุกขภาวะต่อบุคคล และสังคมอย่างมหาศาล จะทำให้เข้าใจว่าบุคคลไม่ได้ดีชั่วเพราะความจงใจของตนเองสักเท่าใด ส่วนใหญ่ถูกกำหนดมาจากระบบและโครงสร้าง จะทำให้เกิดความเห็นใจ ลดความเกลียดชัง และ ขัดแย้ง แต่แก้ไขเชิงระบบและโครงสร้าง ## ตรงนี้จะเป็นปัญญาที่เข้าถึงความจริงอันยิ่งใหญ่ "ความจริงย่อมมีชัยเหนือทุกสิ่ง" จารึกศิลาของพระเจ้าอโศกมหาราช การเข้าถึงความจริงจะทำให้เกิดสิ่งที่ถูกต้องตามมาเป็นลำดับ จนมีผลกระทบต่อสังคม ทั้งหมด เรื่องเด็กปฐมวัยจึงเป็นสะพานเชื่อมไปสู่การพัฒนาทั้งหมด (Early childhood is a Bridge to total development) ฉะนั้นเรื่องเด็กเล็กจึงไม่ใช่เรื่องเล็กๆ แต่เป็นสะพานเชื่อมไปสู่เรื่องใหญ่ที่สุด คือเรื่อง อนาคตของมนุษยชาติทั้งหมด ส ๔. ปฏิจจสมุปบาทแห่งความทุกข์ยากของชาติ ถ้าจะเลียนแบบห่วงลูกโซ่แห่งความทุกข์ตามหลักทางพุทธศาสนาที่เรียกว่า ปฏิจจสมุปบาท ท่านเริ่มที่อวิชา ความไม่รู้หรือความหลงไป ว่าเป็นต้นเหตุแห่งความทุกข์ สาเหตุแห่งภพชาติ หรือวงจรแห่งความทุกข์ยากของชาติ และมนุษยชาติที่หมุนวนไปไม่รู้ จบอยู่ที่อวิชาหรือความไม่รู้ ไม่รู้อะไร ไม่รู้ในการพัฒนาการของเด็กเล็ก และไม่รู้ในหลักคิดและทิศทางการพัฒนาที่ถูกต้อง ไม่รู้แยกเป็นสอง แต่จะส่งผลมาบรรจบกัน ตามรูปข้างล่างดังนี้ กล่าวคือ **อวิชชา** * พัฒนาการของเด็กเล็ก * สัมพันธภาพที่ไม่เหมาะสมในการเลี้ยงดูเด็ก * ก่อความปริแยกแตกร้าวในระบบสมองและร่างกาย * โรค ความทุกข์กาย ทุกข์ใจ และความทุกข์ของสังคม (ความทุกข์ยากของชาติ) * หลักคิดและทิศทางการพัฒนาที่ถูกต้อง * การพัฒนาที่เสียสมดุล * ความเครียด * การเสียสมดุล * ความเหลื่อมล้ำในสังคม วงจรแห่งความทุกข์ยากของชาติอันหมุนไปไม่รู้จบ อวิชชาในพัฒนาการของเด็กเล็ก -&gt; สัมพันธภาพที่ไม่เหมาะสมในการเลี้ยงดูเด็ก -&gt; ก่อความปริแยกแตกร้าวในระบบสมองและร่างกาย -&gt; ก่อให้เกิดโรค ทุกข์กาย ทุกข์ใจ ทุกข์ทางสังคม (ความทุกข์ยากแห่งชาติ) -&gt; ความเหลื่อมล้ำในสังคม -&gt; การเสียสมดุล -&gt; ความเครียด -&gt; สัมพันธภาพอันไม่เหมาะสมในการเลี้ยงดู -&gt; ... หมุนวนกันไปไม่รู้จบ อวิชชาในหลักคิดและทิศทางการพัฒนาที่ถูกต้อง -&gt; การพัฒนาที่เสียสมดุล -&gt; ก่อให้เกิดความเหลื่อมล้ำในสังคม -&gt; เข้าสู่วงจรหรือสมการ วัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าว -&gt; ความเหลื่อมล้ำในสังคม ... ทั้ง ๒ วงจรเข้ามาบรรจบกัน เร่งให้ภพชาติแห่งความทุกข์ยากของชาติหมุนแรงขึ้นอย่างไม่ รู้จบ นี้อาจเรียกว่าปฏิจฺจสมฺปบาทแห่งความทุกข์ยากของชาติ ที่กล่าวนี้อย่างสังเขป อาจยังยากที่จะเข้าใจแจ่มแจ้ง ผู้รู้และนักปราชญ์อาจช่วยขยายความ ให้แจ่มแจ้งมากขึ้น เมื่อเข้าใจว่าสมมติฐานของความทุกข์ยากของชาติอยู่ที่อวิชาหรือความไม่รู้ การดับทุกข์ ของชาติคือวิชฺชา หรือปัญญาที่เข้าใจในพัฒนาการของเด็กเล็ก และปัญญาเข้าใจในหลักคิดและทิศ ทางการพัฒนาที่ถูกต้อง ปัญญาที่เข้าใจในพัฒนาการของเด็กเล็กจะนำไปสู่ปัญญาที่เข้าใจในหลัก คิดและทิศทางในการพัฒนาที่ถูกต้อง จึงกล่าวว่าความใส่ใจในพัฒนาการของเด็กเล็กจะก่อให้เกิดปัญญาใหญ่ และเป็นสะพาน เชื่อมไปสู่การพัฒนาทั้งหมด ๑๑ # ๕. ข้อเสนอของมูลนิธิเด็กต่อคนไทยทั้งประเทศ มูลนิธิเด็ก ในฐานะที่ทำงานกับเด็กในสภาวะยากลำบากมายาวนานครบ ๔๐ ปี ขอถือโอกาสนี้มีข้อเสนอต่อคนไทยทั้งประเทศ ดังต่อไปนี้ ๑. ประเทศไทยต้องมีหลักคิดและทิศทางในการพัฒนาประเทศใหม่ เพราะหลักคิดและทิศทางในการพัฒนาในกระแสโลกปัจจุบันนำโลกไปสู่การเสียสมดุลในทุกมิติ การเสียสมดุลส่งกระแสดความเครียดไปทั่วโลก กระทบชีวิต จิตใจ ร่างกาย สังคม ของมนุษยชาติทั้งหมด ตลอดจนสรรพสัตว์ และธรรมชาติทั้งปวง ความเครียดกระทบโครงสร้างของสมองของเด็กในครรภ์และเด็กเล็ก ตลอดจนอวัยวะต่างๆ ทำให้เกิดโรคทั้งทางกายและทางใจ และสภาวะไร้ความสุขในผู้ใหญ่อันมีผลวนกลับมาที่เด็ก วนเวียนไปทุกภพชาติ มนุษย์ไม่สามารถหลุดจากวัฏจูงของวงจรชีวิตแห่งความเครียดและทุขภาวะเช่นนี้ได้ ถ้าหลักคิดและทิศทางการพัฒนายังไม่เปลี่ยน ๒. หลักคิดการพัฒนา ปัจจุบันอาจเรียกว่าลัทธิเติบโตทางเศรษฐกิจ ซึ่งไม่สมเหตุสมผลเพราะเป็นการแยกส่วน ไม่ได้คิดถึงสุขภาวะของคนทั้งมวลอย่างยั่งยืน เมื่อแยกส่วนก็นำไปสู่การเสียดุลภาพและทุขภาวะ หลักคิดใหม่ในการพัฒนาต้องอยู่บนฐานความจริงตามธรรมชาติที่ว่า สรรพสิ่งล้วนเชื่อมโยงไปสู่ความเป็นทั้งหมดหรือองค์รวมหนึ่งเดียวกัน เมื่อทุกอย่างเชื่อมโยงสัมพันธ์กันอย่างถูกต้องก็จะเกิดบูรณภาพและดุลยภาพ บูรณภาพและดุลยภาพคือความสงบปรกติสุข หรือสุขภาวะของคนทั้งมวลและสรรพสิ่ง หลักคิดนี้คือการพัฒนาอย่างบูรณาการและสมดุลเพื่อสุขภาวะของคนทั้งมวลและสรรพธรรมชาติ ความสมดุลจะลดความเครียดในสังคม เปิดโอกาสให้เด็กในครรภ์มารดาและเด็กปฐมวัยได้มีพัฒนาการตามปรกติ สามารถเติบโตเป็นผู้ใหญ่ที่สุขภาพดีทั้งกายใจ สามารถสร้างสังคมที่มีคุณภาพ หลุดพ้นจากการหมุนเวียนแห่งภพชาติที่เต็มไปด้วยทุกขภาวะตามที่กล่าวถึงในข้อ ๑ หลักคิดและทิศทางการพัฒนาใหม่นี้ ซึ่งอาจเรียกว่าการพัฒนาอย่างสมดุลเพื่อประโยชน์สุขของคนทั้งมวล ต้องการความเข้าใจอย่างกว้างขวางและพัฒนารายละเอียดสู่การปฏิบัติ ๑๒ ๓. เรื่องเด็กเล็กเป็นสะพานเชื่อมไปสู่การพัฒนาทั้งหมด ขอให้ทุกท่านใส่ใจเรื่องพัฒนาการของเด็กเล็ก และทำความเข้าใจเรื่องวัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวว่าคืออะไร และนำไปสู่ความเสียหายใหญ่โตมหาศาลเพียงใด ความรู้นี้จะนำท่านเข้าไปสู่ความคิดใหม่อันเป็นความคิดใหญ่ เพื่อก้าวล่วงทุกขภาวะของตัวท่านเองและสังคม ๔. กลุ่มและเครือข่ายทางวิชาการควรลงมือทำงานอย่างจริงจัง ในการค้นคว้าหาความรู้ให้หมดทั้งโลก เกี่ยวกับวัยเด็กอันปริแยกแตกร้าวและนำมาเผยแพร่อย่างกว้างขวางให้รู้กันอย่างทั่วถึงทั้งชาติ โดยทุกช่องทางการสื่อสาร รวมทั้งโดยทางสื่อดิจิตอล ๕. ผู้ปฏิบัติทั้งหลายเกี่ยวกับคุณภาพเด็ก เยาวชน และครอบครัว อาทิเช่น ครอบครัว ผู้ดูแลเด็ก ระบบสุขภาพ ระบบการศึกษา องค์กรชุมชนท้องถิ่น ควรแสวงหาความรู้เกี่ยวกับพัฒนาการของเด็กมาสนับสนุนการปฏิบัติให้ได้ทั่วถึงและมีคุณภาพดี ๖. องค์กรนโยบาย องค์กรสนับสนุนทางนโยบาย และองค์กรวิชาการเกี่ยวกับคุณภาพเด็ก เยาวชน และครอบครัว ควรทำนโยบายและแผนแห่งชาติ เรื่อง คุณภาพเด็ก เยาวชน และครอบครัวที่ครอบคลุมและสมบูรณ์ โดยอาจมีพระราชบัญญัติเป็นเครื่องมือและควรมีกลไกบริหารจัดการเชิงยุทธศาสตร์หรือสัมฤทธิศาสตร์ที่ขับเคลื่อนนโยบายและแผนไปสู่สัมฤทธิผลได้จริง ๗. คนไทยควรรวมตัวกันเป็นกลุ่ม ชมรม มูลนิธิ สมาคม สถาบันเล็กๆ ที่ทำงานส่งเสริมคุณภาพเด็ก เยาวชน และครอบครัว ในพื้นที่ทุกตำบล โดยโยงนโยบายและวิชาการมาสนับสนุนผู้ปฏิบัติการทำงานนี้จะก่อให้เกิดความสุข ปัญญา และความสร้างสรรค์แก่ตัวท่านเอง และนำประเทศไทยออกจากภพชาติของความทุกข์ยากแห่งชาติ ๘. เครือข่ายถักทอพลังบวกในสังคมไทยทั้งหมดตามที่กล่าวถึงใน ๗ ข้อข้างต้น ควรแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับวงการนานาชาติด้วย เพราะมนุษยชาติทั้งหมดต้องพ้นจากทุกขสภาวะร่วมกัน ในโอกาสทำงานมาครบ ๔๐ ปี ของมูลนิธิเด็ก มีข้อเสนอต่อเพื่อนคนไทยทั้งประเทศไว้ ๘ ประการ ด้วยความเคารพ ฉะนี้ และยังจะขอเป็นส่วนหนึ่งแม้เล็กน้อยเพียงใดที่จะร่วมกับเพื่อนคนไทยทั้งหมด เดินไปบนวิถีทางที่เชื่อว่าจะเป็นทางออกจากภพชาติแห่งความทุกข์ยากของชาติและของมนุษยชาติ สืบไป ๑๓ PQET วัยเด็กที่ปริแยกแตกร้าวกับวัฏจักรความ เหลื่อมล้ำทางออกจากภพชาติแห่ง ความทุกข์ยากของชาติ ประเวศ วะสี

shareแบ่งปันเนื้อหา