auto_awesome_motionไฟล์ดิจิทัลที่เกี่ยวข้อง (2 ไฟล์)
chrome_reader_modeเรื่อง
chrome_reader_modeคำอธิบาย
เอกสารนี้กล่าวถึง อำนาจ นำไปสู่การคอร์รัปชั่น โดยมีเนื้อหาเกี่ยวกับ 1) อำนาจเบ็ดเสร็จหนีคอร์รัปชั่นไม่พ้น 2) รัฐธรรมนูญ 2540 กับกลไกการตรวจสอบ 3) ระบาดวิทยาของคอร์รัปชั่น 4) ทำไมพระเจ้าอยู่หัวห้ามแล้วไม่เชื่อ 5) แล้วจะออกจากวิกฤตการณ์คอร์รัปชั่นได้อย่างไร
chrome_reader_modeบทคัดย่อ
# คอร์รัปชั่น กรรมของอำนาจเบ็ดเสร็จ ## ประเวศ วะสี "Absolute power corrupts absolutely" (อำนาจเบ็ดเสร็จ ก็คอร์รัปชั่นเบ็ดเสร็จ) ลอร์ด แอชตัน อำนาจทำให้ทำผิด คนเราก็มีทำผิดบ้างทำถูกบ้างเป็นธรรมดา แต่ ถ้ามีคนบอกหรือทักท้วงได้ก็จะทำถูกมากขึ้นทำผิดน้อยลง แต่ถ้ามี หนีคอร์รัปชั่นไม่พ้น อำนาจมากเกินคนทักท้วงไม่ได้ ก็ไม่มีเครื่องช่วยปรับไปสู่ความถูกต้อง หนีไป หรือถูกขจัดไป พวกป้อยอปอปั้นเข้ามาล้อมรอบ ป้องกันไม่ให้รู้ความจริง เมื่อไม่รู้ความ จริงก็ถลำไปสู่ความผิดมากขึ้น อำนาจจึงเป็นเรื่องอันตราย นอกจากอันตรายต่อประเทศชาติแล้ว ยังอันตรายต่อผู้มีอำนาจเองด้วย คอร์รัปชั่นป้องกันได้ด้วยการมีกลไกตรวจสอบที่ดี แต่อำนาจเบ็ดเสร็จจะทำลายการ ตรวจสอบ อำนาจเบ็ดเสร็จจึงหนีคอร์รัปชั่นไม่พ้น นอกจากคอร์รัปชั่นแล้ว อำนาจเบ็ดเสร็จยัง นำไปสู่ความเสียหายอื่นได้อีก เช่น ความโหดร้าย ดังกรณีของสตาลินและฮิตเลอร์ นำไปสู่สงคราม นำไปสู่การปลุกระดมชาตินิยม และเกิดความขัดแย้งรุนแรงขึ้นในบ้านเมือง นำไปสู่แนวทางการ พัฒนาที่ผิด ๆ ที่ลึกที่สุดคือปลูกฝังทิฏฐิและวิธีคิดที่ผิด ๆ ไว้ในแผ่นดิน เพราะผู้นำแสดงออกทุกวัน ทั้งทางวจี ท่าที และการกระทำ เพราะผลเสียของอำนาจเบ็ดเสร็จ ประเทศต่าง ๆ ในโลกจึงมีวิวัฒนาการออกจากระบบการ ปกครองที่ใช้อำนาจเบ็ดเสร็จ ไม่ว่าจะเป็นสมบูรณาญาสิทธิราชย์ หรือเผด็จการทหาร หรือเผด็จการ คอมมิวนิสต์ การสร้างกลไกตรวจสอบเป็นเรื่องใหญ่มากในการป้องกันการใช้อำนาจโดยไม่เป็น ธรรม รัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันพยายามให้มีการตรวจสอบคานอำนาจ โดยกลไก อย่างน้อย ๓ ประเภท คือ (๑) องค์กรอิสระต่าง ๆ เช่น คณะกรรมการการ เลือกตั้ง วุฒิสภา ศาลรัฐธรรมนูญ ปปช. คณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน รัฐธรรมนูญ ๒๕๔๐ กับกลไกการ (๒) ความเป็นอิสระของสื่อมวลชน สื่อมวลชนที่อิสระและสามารถวิจัย ตรวจสอบ (๒) ความเป็นอิสระของสื่อมวลชน สื่อมวลชนที่อิสระและสามารถวิจัย สืบสวนได้ เป็นเครื่องมือในการหยุดยั้งคอร์รัปชั่นที่ซังดที่สุด (๓) บทบาท ๑ ของประชาชนในการตรวจสอบ โดยรัฐธรรมนูญ ม.๗๖ บัญญัติว่า "รัฐต้องส่งเสริมและสนับสนุน การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำหนดนโยบาย ........... รวมทั้งตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐทุก ระดับ" ถ้ามีความตั้งใจปฏิบัติตามรัฐธรรมนูญโดยสุจริต รัฐบาลจะมีภูมิคุ้มกันคอร์รัปชั่นอย่าง วิเศษ แต่เมื่อไม่ปฏิบัติตามเจตนารมณ์รัฐธรรมนูญ เพราะต้องการรวบรวมอำนาจเบ็ดเสร็จ คอร์รัปชั่นก็ เป็นกรรมที่หลีกเลี่ยงไม่พ้น ที่จริงรัฐธรรมนูญปัจจุบันมีของดีๆ มาก ควรจะอ่านกันอย่างกว้างขวางลึกซึ้ง จะได้เกิดพลัง ผลักดันไปสู่สิ่งดีๆ เป็นที่รู้กันว่าถ้าไตรภาคีรวมกันได้เมื่อไร คอร์รัปชั่น จะรุนแรงยิ่งนัก นั่นคือ (๑) การเมือง (๒) ธุรกิจ (๓) ข้าราชการ ทั้ง ๓ นี้ถ้าอิสระก็จะคานอำนาจและ ตรวจสอบกันได้ แต่บัดนี้ธุรกิจกับการเมือง รวมกันแล้วและควบคุมข้าราชการได้ เบ็ดเสร็จ คอร์รัปชั่นจึงมีได้ทุกชนิดตั้งแต่ซักเปอร์เซ็นต์ไปจนกระทั่งถึงคอร์รัปชั่น ทางนโยบาย จะเป็นวิกฤตคอร์รัปชั่น ข้าราชการหลายกระทรวงพูดตรงกันว่า สมัยนี้คอร์รัปชั่น รุนแรงที่สุด ล่าสุดก็มี "เสียงจากข้าราชการที่ไม่ทุจริต" ลงในผู้จัดการรายวันฉบับวันที่ ๑ มิถุนายน ๒๕๔๘ " ... ไม่มีครั้งใดที่ความเป็นข้าราชการถูกย่ำยีมากเท่ากับที่เป็นอยู่ขณะนี้ ... " มีข้าราชการ เล่าว่ามีญาติของผู้มีอำนาจไปเรียกเงินตามกระทรวงต่างๆ และพูดว่า "แต่ก่อนมีคำว่าโคตรโกง ตอนนี้มันโกงทั้งโคตร" การพูดกันปากต่อปากทำนองนี้จะเป็นไฟลามทุ่ง เมื่อมีการปิดปาก สื่อมวลชน โครงสร้างที่เอื้ออำนวยต่อคอร์รัปชั่นจะผลิตคอร์รัปชั่นขึ้นมาเป็นดอกเห็ด ไม่มีทางจะไป ปกป้องหรือปิดบังได้หวัดไหว เมื่อสังคมไม่เชื่อเสียแล้ว ใครพยายามออกมาปกป้อง ความเสื่อม ศรัทธาก็ยิ่งเพิ่มมากขึ้น เมื่อเสด็จขึ้นครองราชย์ ทรงมีพระปฐมบรมราชโองการว่า "เราจะปกครอง แผ่นดินโดยธรรม เพื่อประโยชน์สุขของมหาชนชาวสยาม" นั่นเป็น หลักของการพัฒนาประเทศว่า แผ่นดินต้องมีธรรม หรือความถูกต้องครอง อยู่ ประโยชน์สุขของคนทั้งปวงจึงจะเกิด ได้ทรงมีพระบรมราโชวาทเป็น อันมากให้คนไทยโดยเฉพาะผู้มีอำนาจตั้งอยู่ในความสุจริต และในที่สุด ทรงสาปแช่งคนโกงอย่าง รุนแรง ทำไมพระเจ้าอยู่หัวห้ามแล้วจึงไม่เชื่อ คงไม่ใช่ว่าเขาไม่รักในหลวง แต่คงเป็นเพราะมีอะไรที่มีอำนาจมากกำหนดให้เขาต้อง คอร์รัปชั่น สิ่งนั้นคืออะไร สิ่งนั้นคือ "โครงสร้าง" ตามกฎที่ว่า "โครงสร้างกำหนดคุณสมบัติ" ลองดูคุณสมบัติของสิ่งต่างๆ ล้วนกำหนดโดยโครงสร้างทั้งสิ้น ออกซิเจน น้ำ เหล็ก มีคุณสมบัติ ต่างกัน เพราะมีโครงสร้างต่างกัน ทำไมต้นมะพร้าว ขนุน มะม่วง ให้ผลที่มีคุณสมบัติต่างกัน ทั้งๆ ๓.๐ ระบาดวิทยา ของคอร์รัปชั่น ทำไมพระเจ้าอยู่หัว ห้ามแล้วจึงไม่เชื่อ ๒ ที่ดูดเอาแร่ธาตุสารอาหารที่เหมือนๆ กัน โครงสร้างของเมล็ดพันธุ์ กำหนดคุณสมบัติของต้นและ ผล โครงสร้างทางกรรมพันธุ์กำหนดให้ม้าเป็นม้า สุกรเป็นสุกร ไม่เป็นอย่างอื่นไม่ว่าจะเลี้ยงดู อย่างไรๆ โครงสร้างคอร์รัปชั่นกำหนดให้คอร์รัปชั่น ทั้งๆ ที่พระเจ้าอยู่หัวอบรมสั่งสอนเรื่องดีๆ ตรงนี้ มีประเด็นที่น่าสนใจ คือพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวผู้ซึ่งทรงเป็นศูนย์รวมทางจิตวิญญาณของ ชาติ ได้ทรงแสดงทุกวิถีทางตลอดระยะเวลาอันยาวนาน ว่าทรงโปรดความสุจริตและทรง รังเกียจการทุจริต ทรงเป็นเหมือน "พระปางห้ามโกง" ผู้มีอำนาจก็ล้วนเคยปฏิญาณต่อหน้าพระ พักตร์ว่าจะไม่ทุจริต ถ้าสัญญากับพระเจ้าอยู่หัวแล้วยังเชื่อไม่ได้ การสัญญากับประชาชนจะเชื่อได้เพียงใด? ๔. แล้วจะออกจาก วิกฤตการณ์คอร์รัปชั่น ได้อย่างไร คอร์รัปชั่นเหมือนมะเร็งและเชื้อโรคเอดส์รวมกัน มันทั้งบ่อนเซาะ และทำลายภูมิคุ้มกันของสังคม ถ้ารัฐบาลถูกสงสัยว่าคอร์รัปชั่น และสังคมไม่เชื่อถือ แล้วจะขาดประสิทธิภาพและความยั่งยืน ขอเสนอทางออกจากวิกฤตคอร์รัปชั่น ๔ ประการ คือ (๑) ตั้งคณะกรรมการอิสระขึ้นมาตรวจสอบ ในต่างประเทศ เมื่อรัฐบาลถูกกล่าวหา จะ ตั้งคณะกรรมการอิสระขึ้นมาตรวจสอบ การปกป้องก็ดี การตั้งคนในรัฐบาลขึ้นมาตรวจสอบก็ดี แก้ปัญหาไม่ได้ ในครั้งรัฐบาลชวน มีกรณีทุจริตในกระทรวงสาธารณสุข เดิมจะตั้งผู้ตรวจราชการ กระทรวงเป็นประธานคณะกรรมการตรวจสอบ ซึ่งจะไม่มีน้ำยาอะไร คุณชวนได้ตั้งนายแพทย์บรรลุ ศิริพานิช เป็นประธานตรวจสอบ จึงได้เรื่องได้ราวถึงขั้นรัฐมนตรีถูกศาลตัดสินจำคุก เนื่องจาก โครงสร้างรวมอำนาจเบ็ดเสร็จ จะมีกรณีกล่าวหาว่าคอร์รัปชั่นผุดขึ้นมาอีกเรื่อยๆ นายกรัฐมนตรีจะ ไปเป็นผู้ปกป้องเองคงจะไม่ไหว เสียเวลาทำงาน และคนไม่เชื่อ ควรจะมีการตั้งคณะกรรมการอิสระ ขึ้นมาตรวจสอบ (๒) ส่งเสริมสื่อมวลชนให้มีอิสระในการตรวจสอบ ควรมีการตั้งกองทุนวิจัยเพื่อ สื่อมวลชน เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายของนักข่าวในการสืบค้นข้อมูล ในขณะที่อำนาจพยายามปิดกั้นและ ครอบงำสื่อมวลชน สังคมควรเคลื่อนไหวสนับสนุนสื่อมวลชนทุก ๆ ทาง ทั้งทางกำลังใจ กำลังทาง สังคม กำลังทางปัญญา และกำลังทรัพย์ การร่วมบริจาคอย่างกว้างขวาง คนละไม่ต้องมาก แต่ให้มี คนบริจาคมากๆ เข้ากองทุนวิจัยเพื่อสื่อมวลชน จะเป็นพลังของสังคมในการตรวจสอบคอร์รัปชั่น อย่าลืมว่าเครื่องมือหยุดยั้งคอร์รัปชั่นที่ซังดัดที่สุด คือสื่อมวลชนที่อิสระ กล้า และสามารถตรวจสอบ ได้ (๓) ออกจากโครงสร้างอำนาจเบ็ดเสร็จ เมื่อ รสช. ยึดอำนาจในเดือนกุมภาพันธ์ ๒๕๓๔ หนึ่งเดือนหลังจากนั้นคือปลายเดือนมีนาคม อาจารย์เจิมศักดิ์ ปิ่นทอง ได้จัดการอภิปรายที่ห้องประชุม คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เพื่อเป็นการหยั่งเชิงว่า รสช. จะเอาจริงแค่ไหน ผมได้ ๓ อภิปรายว่า ไม่รู้จะช่วย รสช. ได้อย่างไร เพราะเป็นไปไม่ได้เลยที่ การมีอำนาจเบ็ดเสร็จแล้วจะไม่ทำ ผิด คำแนะนำก็คือรีบถอนตัวจากอำนาจโดยเร็ว เดือนเมษายน ๒๕๓๕ ผมได้เขียนลงมติชนเดือน พล.อ.สุจินดา คราประยูร ว่า "อย่าโจนลงสู่หลุมดำ" มันจะทำลายชื่อเสียงเกียรติคุณของเขาหมด แต่ก็ ช้าไปเสียแล้ว เดือนพฤษภาคม ๒๕๓๕ ก็เกิดเหตุการณ์เดือนพฤษภาคม ที่จริงคุณสุจินดาเท่าที่ผม ทราบท่านก็เป็นคนดี แต่โครงสร้างอำนาจจะกำหนดสิ่งที่ตามมา ที่จริงผู้นำรัฐบาลปัจจุบันผมก็เคย เตือนว่าอย่าหลุดเข้าไปสู่ "โครงสร้างมรณะ" ในสังคมที่ซับซ้อนและยาก การใช้อำนาจแก้ปัญหา นอกจากแก้ไม่ได้แล้ว จะทำให้เกิด ปัญหาตามมาเป็นลูกโซ่ และนำตัวเองเข้าไปสู่ "โครงสร้างมรณะ" เพราะอำนาจอื่นๆ รุมอัดกลับ การจะแก้ปัญหาสังคมที่ยากและซับซ้อนได้จะต้อง "เปิดพื้นที่ทางสังคมและพื้นที่ทาง ปัญญาอย่างกว้างขวาง" การเปิดพื้นที่ทางสังคมและพื้นที่ทางปัญญาอย่างกว้างขวางคือการออก จากโครงสร้างอำนาจเบ็ดเสร็จ หรือ "โครงสร้างมรณะ" โดยอัตโนมัติ เอาการเปิดพื้นที่ทางสังคมและพื้นที่ทางปัญญาอย่างกว้างขวางเป็นตัวตั้ง แล้วจัด ความสัมพันธ์ระหว่างองค์ต่างๆ ให้เป็นไปตามนี้ โดยอาศัยรัฐธรรมนูญเป็นหลัก ก็จะสามารถออก จากโครงสร้างอำนาจเบ็ดเสร็จ หรือโครงสร้างคอร์รัปชั่นได้ มิฉะนั้นตายลูกเดียว (๔) ปฏิวัติจิตสำนึก-ปฏิวัติทางศีลธรรม วิกฤตคอร์รัปชั่นเป็นส่วนหนึ่งของวิกฤตการณ์ ใหญ่ คือ วิกฤตศีลธรรม เริ่มจากมิจฉาทิฏฐิ ที่เอาโลภจริตเป็นเครื่องขับเคลื่อนการพัฒนา หรือดังใน พระราชนิพนธ์เรื่องพระมหาชนกที่ทรงเรียกว่า "โมหภูมิ" หรือภูมิแห่งความหลง ทำให้เกิด "เมือง อวิชชา" ขึ้น เมืองอวิชชาก็คือสังคมที่วิกฤตทางศีลธรรม ผู้คนถือผลประโยชน์ส่วนตัวเป็นใหญ่ มีอใครยาวสาวได้สาวเอา โกงได้โกงเอา แย่งชิง ทำร้ายกัน เอาเปรียบเด็ก เอาเปรียบสตรี เอา เปรียบผู้ด้อยโอกาส ส่งเสริมการพนันและอบายมุขอื่นๆ ทำลายสิ่งแวดล้อม ทำลายวัฒนธรรมและ ศีลธรรมอันดี ทั้งหมดเพื่อเงิน เพราะเป็นการพัฒนาด้วย "เงินนิยม" ในขณะที่ศาสนาสอนว่าการ ประหยัดเป็นคุณธรรม สันตุฏฐีธรรมเป็นของดี การพัฒนาปัจจุบันส่งเสริมให้กินมาก ๆ ใช้มากๆ ใช้ โทรศัพท์มือถือมากๆ ส่งเอสเอ็มเอสให้มากๆ เข้าไว้ เพื่อจะเอาเงินออกจากกระเป๋าของคนทั้งปวง การอยากมีอำนาจเบ็ดเสร็จก็มาจากโลภะ จะเห็นได้ว่าที่ท่านเรียกว่าอกุศลมูล หรือต้นเค้าแห่งความชั่วคือ โลภะ โทสะ โมหะ นั้นครบ วงจรเลยทีเดียว โลภะคือ เงิน โทสะคือ อำนาจ โมหะคือ มิจฉาทิฏฐิ เมื่อสังคมถูกขับเคลื่อนด้วย อกุศลมูล วิกฤตศีลธรรมจึงหนีไม่พ้น วิกฤตคอร์รัปชั่นเป็นส่วนหนึ่งของวิกฤตศีลธรรม การที่เราจะหลุดออกจากวิกฤตคอร์รัปชั่นและวิกฤตใหญ่ได้ลึกๆ แล้วเราต้องการปฏิวัติทาง จิตสำนึก ซึ่งจะนำไปสู่การปฏิวัติทางศีลธรรม ถ้าขาดศีลธรรมเสียแล้ว แล้วไปแก้ปัญหาอะไรต่างๆ นอกจากแก้ไม่ได้แล้วยังทำให้ปัญหาบานปลายกลายเป็นอื่น ขณะนี้การปฏิวัติจิตสำนึก หรือการสร้างจิตสำนึกใหม่ เป็นกระแสโลกที่ใหญ่พอสมควรและ กำลังใหญ่มากขึ้นเรื่อยๆ การสร้างจิตสำนึกใหม่ไม่เจ็บปวดอะไรเลย ตรงข้ามทำให้เกิดความสุข และมิตรภาพอันไพศาล อันจะยังให้เกิดการอยู่ร่วมกันด้วยสันติสุข ๔ จิตสำนึกใหม่ และจิตสำนึกทางศีลธรรม จะพาเราออกจากโครงสร้างที่ทำให้เกิดวิกฤติ คอร์รัปชั่น และวิกฤตศีลธรรม ไปสู่สังคมที่เป็นธรรมและสันติ ---------------------------------------- ๕ PCET # คอร์รัปชั่น กรรมของอำนาจเบ็ดเสร็จ | ประเวศ วะสี
personผู้สร้าง/เจ้าของผลงาน
ประเวศ วะสี
history_eduหมวดหมู่
สังคม
calendar_monthปีที่ผลิตเอกสาร
3 June 2005
copyrightลิขสิทธิ์
เอกสารนี้เป็นการเข้าถึงแบบเปิด ใช้แบ่งปันและใช้งานภายใต้เงื่อนไขของใบอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ได้
shareแบ่งปันเนื้อหา
play_shapesจากเอกสารชิ้นนี้ เราชวนขยาย-ไปต่อด้วย 3 คลังคำสำคัญ
personผู้สร้าง/เจ้าของผลงาน
ประเวศ วะสี
history_eduหัวเรื่อง
• การทุจริตและประพฤติมิชอบ
history_eduหมวดหมู่
สังคม
calendar_monthปีที่ผลิตเอกสาร
3 June 2005
copyrightลิขสิทธิ์
เอกสารนี้เป็นการเข้าถึงแบบเปิด ใช้แบ่งปันและใช้งานภายใต้เงื่อนไขของใบอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ได้