auto_awesome_motionไฟล์ดิจิทัลที่เกี่ยวข้อง (2 ไฟล์)

chrome_reader_modeเรื่อง

พลังแห่งทางสายกลางกำลังเติบโต ไฟใต้จะดับลง

chrome_reader_modeคำอธิบาย

เอกสารนี้กล่าวถึงเรื่องพลังแห่งทางสายกลางกำลังเติบโต ไฟใต้จะดับลง ประกอบด้วยเนื้อหาดังนี้ 1) ในสังคมประกอบด้วยขั้วบวกและขั้วลบเป็นธรรมดา 2) การสมานฉันท์คือการเพิ่มพลังส่วนกลาง 3) พื้นฐานแห่งทางสายกลางของคนไทย 4) การเติบโตของพลังแห่งทางสายกลาง 5) สมานฉันทร์ไม่ได้แปลว่าไม่จับผู้ร้าย 6) สร้างเงื่อนไขการวางอาวุธ 7) ใช้วิกฤตไฟใต้สร้างสมรรถนะของไทยในการเผชิญวิกฤตใหญ่ร่วมกันในอนาคต

chrome_reader_modeบทคัดย่อ

# พลังแห่งทางสายกลางกำลังเติบโต ไฟใต้จะดับลง ประเวศ วะสี (๑ พฤศจิกายน ๒๕๔๘) ในเมื่อมีคนบางกลุ่มเพิ่งออกมาเรียกร้องให้ยุบคณะกรรมการอิสระเพื่อความสมานฉันท์ แห่งชาติ (กอส.) ไฉนจึงกล่าวว่าพลังทางสายกลางกำลังเติบโตและไฟใต้จะดับลง การสัมผัสอะไรถ้า สัมผัสเป็นส่วน ๆ แบบตาบอดคลำช้างจะเข้าใจไปอย่างหนึ่ง แต่ถ้าเห็นทั้งหมดหรือเห็นช้างทั้งตัวจะ เข้าใจไปอีกอย่างหนึ่ง และเห็นว่าช้างกำลังเดินไปทางไหน จะชวนให้ท่านเห็นโดยรอบ ดังต่อไปนี้ ๑. ในสังคมประกอบ ด้วยขั้วบวกและ ขั้วลบเป็นธรรมดา ในสังคมใดสังคมหนึ่งย่อมมีคนที่มีความเห็นสุดโต่ง (extreme) แบบบวกแบบลบหรือแบบดำแบบขาว เป็นธรรมดา มากบ้างน้อย บ้าง ความสุดโต่งเกิดจากความตายตัวและแยกส่วน ความสุดโต่ง ถ้ามีมากเกินจะนำไปสู่ความรุนแรงดังเช่นผู้ก่อความไม่สงบใน ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ที่ใช้การประหัตประหารชีวิตคนที่บริสุทธิ์ เพื่อวัตถุประสงค์บางอย่าง นี้เป็น การสุดโต่งและเป็นโทษอย่างยิ่ง เมื่อมีความสุดโต่งอย่างนี้ก็ย่อมก่อให้เกิดปฏิกิริยาจากส่วนสุดอีกข้าง หนึ่งที่ต้องการใช้ความรุนแรงตอบโต้ เกิดเป็น ๒ ขั้วที่อยากจะแล่นเข้าปะทะกัน ในโลกเราได้เห็นการ ปะทะกันระหว่าง ๒ ขั้วมามาก เช่น ระหว่างคริสต์กับอิสลามในสงครามครูเสด ระหว่างแคธอลิกกับ โปรเตสแตนท์ในยุโรป ระหว่างฮินดูกับมุสลิมในอินเดีย ระหว่างผิวขาวกับผิวดำในแอฟริกาใต้ ระหว่าง ยิวกับอาหรับในตะวันออกกลาง ระหว่างสิงหลกับทมิฬในศรีลังกา การปะทะกันระหว่างขั้วนำไปสู่การ สูญเสียชีวิตเหลือคณานับและทำลายโอกาสการพัฒนาเป็นเวลานาน ในพระปฐมเทศนาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เพียง ๒-๓ ประโยคแรกก็ตรัสว่า "ส่วนสุดทั้งสอง ภิกษุไม่ควรเสพ" (เทฺวเม ภิกฺขเว อันตา) อันตา หรือ อันตะ แปลว่าส่วนสุด ดังที่อนันตะแปลว่าไม่มีที่สิ้นสุด ส่วนสุดก็คือสุดโต่ง (extreme) และหลังจากนั้นตรัสเรื่องทางสายกลาง อันเป็นอริยมรรค ๒. การสมานฉันท์ คือการเพิ่มพลัง ส่วนกลาง เนื่องจากถ้าส่วนสุดทั้งสองเข้าปะทะกัน จะเกิดความรุนแรงบาน ปลายกลายเป็นอื่น หลักการคือต้องเพิ่มพลังของส่วนกลาง งาน สมานฉันท์ในขั้นต้นคือสมานพลังส่วนกลางมาแก้ปัญหา ตามรูป ส่วนสุด ขั้ว + สมานฉันท์ ส่วนกลาง ขั้ว - ส่วนสุด -๑- มีผู้เรียกร้องให้ กอส. ไปทำให้ผู้ก่อการร้ายมาสมานฉันท์ ในขั้นต้นยังทำไม่ได้ ทั้งสองขั้วจะไม่ ชอบผู้ที่พยายามสมานฉันท์เพราะเขาต้องการปะทะกัน ดังที่ มหาตามาคานธี ผู้พยายามสมานฮินดูกับ มุสลิม ถูกคนฮินดูฆ่าตาย ยิตซัก ระบิน นายกรัฐมนตรีอิสราเอล ผู้ต้องการเจรจาสันติภาพก็ถูกสังหาร ไปครบ ๑๐ ปี เมื่อสองวันนี้เอง เป็นต้น ในขั้นต้นจึงต้องสร้างความสมานฉันท์ในหมู่คนกลาง ๆ ให้สามัคคีกัน มีสติ เข้าใจปัญหา และ ช่วยกันแก้ปัญหาอย่างถูกต้อง ๓. พื้นฐานแห่ง ทางสายกลาง ในข้อ ๔ ข้างล่างจะกล่าวถึงการเติบโตของพลังที่เป็นกลางและพลัง แห่งชาติ เพื่อไม่ให้เข้าใจผิดว่าเป็นการกล่าวตู่ว่าเป็นผลงานของ กอส. ของคนไทย ขอกล่าวว่าคนไทยมีพื้นฐานแห่งทางสายกลางอยู่แล้ว คือประกอบ ด้วยความเมตตากรุณา และไม่เข้าไปสู่ความสุดโต่งตายตัว ในสงครามโลกครั้งที่ ๒ ผมเป็นเด็กอยู่ที่ จังหวัดกาญจนบุรี ญี่ปุ่นจับฝรั่งมาเป็นเชลยสร้างทางรถไฟ ชาวบ้าน (ที่ไม่มีการศึกษา!) มีความสงสาร เชลยมาก คอยให้น้ำให้กล้วยให้อ้อย ครั้นตอนสงครามจบ ญี่ปุ่นตกเป็นเชลยของฝรั่ง ชาวบ้านก็สงสาร ญี่ปุ่นที่ตกเป็นเชลย คือเขาไม่มีอุดมการณ์แยกขั้วแยกข้าง มีแต่ความเมตตากรุณาลูกเดียว นี่แหละคน ไทย เพราะพื้นฐานทางสายกลางของคนไทย ทำให้เราทำอะไรดี ๆ และเอาตัวรอดจากวิกฤตการณ์ ต่างๆ มาได้ เมื่อศาสนาต่าง ๆ เข้ามาเผยแพร่ในประเทศไทย พระมหากษัตริย์ไทยก็ทรงอนุญาต และ เป็นองค์เอกอัครญปถัมภก ทำให้ศาสนาิกของศาสนาต่าง ๆ อยู่ร่วมกันอย่างสันติบนดินแดนแห่งนี้ เมื่อมหาอำนาจตะวันตกเข้ามารุกรานอย่างรุนแรง ประเทศต่าง ๆ รอบ ๆ ประเทศไทยตกเป็น เมืองขึ้นของฝรั่งหมด ประเทศไทยเอาตัวรอดมาได้ จริงอยู่อาจเป็นเพราะปัจจัยอื่น ๆ ด้วย แต่ความ เข้าใจรู้เท่าทัน ความยึดหยุ่นประนีประนอม ก็มีส่วนสำคัญด้วย ในความขัดแย้งเรื่องคอมมูนิสต์ เมื่อ เริ่มต้นรัฐใช้การปราบปรามด้วยความรุนแรงก็ไม่ได้ผล ต่อมาปรับตัวใช้ยุทธศาสตร์สมานฉันท์ก็ยุติ ความรุนแรงลงได้ ผู้ที่เคยเข้าป่าจับอาวุธเดี๋ยวนี้ก็มาเป็น "ผู้ร่วมพัฒนา" โดยเป็นอาจารย์บ้าง เป็นนัก ธุรกิจบ้าง เป็นนักการเมืองบ้าง เพราะพื้นฐานแห่งทางสายกลางของคนไทยอย่างนี้ เราจึงเห็นการเติบโตของพลังของทางสาย กลาง และนำมาสู่ความเชื่อว่าเราจะดับไฟใต้ได้ ๔. การเติบโต ของพลังแห่งทาง สอง ฉะนั้นอย่าไปมองเฉพาะส่วนสุดทั้งสอง ซึ่งอาจจะดูก้าวร้าวมากขึ้น สายกลาง หรืออะไรก็ตามที แต่ถ้าพลังส่วนกลางเติบโตขึ้น ก็เป็นบุพพนมิตว่า ความรุนแรงจะยุติลง บัดนี้เราเห็นพลังส่วนกลางเติบโตขึ้นมาก เห็นได้จาก (๑) สถาบันนำสูงสุดของสังคม (สถาบันพระมหากษัตริย์) (๒) กองทัพ (๓) สื่อมวลชน -๒- (๔) ประชาคมวิชาการ สถาบันพระมหากษัตริย์ เป็นสถาบันนำสูงสุดของสังคม พระมหากษัตริย์ไทยแต่โบราณมา ทรงเป็นผู้นำในการสมานคนในชาติ ในเรื่องความรุนแรงในภาคใต้ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พระราชทานแนวทางที่ทุกฝ่ายนำไปเป็นธงอย่างกว้างขวาง คือ "เข้าใจ เข้าถึง และพัฒนา" ไม่มีเลยที่จะทรงส่งสัญญาณความรุนแรง เมื่อวันเสาร์ที่ ๑๕ ตุลาคม ๒๕๔๘ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ทรงมีกระแสพระราชดำรัสแก่ประชาคมอิสลามที่เข้าเฝ้า ณ ศาลาบุหลัน ทักษิณ ราชนีเวศน์ อันเป็นกระแสพระราชดำรัสที่งดงาม อ่อนโยน แต่ทรงพลังในการประสานเป็นอย่างยิ่งความตอนหนึ่งว่า "... ศาสนาอิสลามเป็นศาสนาที่ได้รับการยกย่องว่า มีหลักธรรมคำสอนอันสมบูรณ์ ครบถ้วน ... หลักธรรมคำสอนอันประเสริฐนี้ ผู้นำในระดับต่างๆ ของศาสนาอิสลามอย่างเช่นท่านทั้งหลายนี้ เป็นผู้ศึกษาจนเข้าใจถ่องแท้ และนำมาแนะนำสั่งสอนผู้ศรัทธานับถือ ให้ได้เรียนรู้ถึงแนวทางปฏิบัติ ที่จะทำให้แต่ละคนบรรลุถึงความสุขความเจริญในชีวิตและอยู่ร่วมกันในสังคมด้วยความผาสุกเป็นระเบียบ ... " ในพระราชดำรัสองค์นี้ยังมีข้อความดีๆ อีกมาก ที่ผมอยากให้คนไทยได้อ่านกันอย่างทั่วถึง องคมนตรีบางท่านก็กำลังลงไปทำงานมวลชนอยู่อย่างเข้มข้น เมื่อเร็วๆ นี้ก็มีการนำเอาผลอินทผาลัมพระราชทานไปมอบให้ชาวมุสลิมในรอมฎอนกาลสมัย เป็นต้น ในเมื่อสถาบันนำสูงสุดในสังคมใช้ทางสายกลาง ย่อมเป็นปัจจัยให้พลังแห่งทางสายกลางเติบโตขึ้นเป็นกระแสหลัก กองทัพ ชำนาญทางยุทธศาสตร์มากที่สุด แม้มีหน้าที่ปราบปราม แต่ก็รู้ว่าสงครามกองโจรเอาชนะกันที่มวลชน กองทัพจึงระมัดระวังไม่ตกหลุมพรางของผู้ก่อการร้าย และกำลังทำงานมวลชนอย่างมากที่สาธารณะอาจไม่รับรู้ นอกจากส่งเสริมบทบาทของผู้นำชุมชนและผู้นำทางศาสนาแล้ว ท่านเชื่อไหมว่าก่อนที่จะส่งทหารบางหน่วยลงไปทำงานใน ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ กองทัพได้ขอให้ผู้นำมุสลิมอบรมทหารที่มัสยิดใกล้ๆ กรุงเทพฯ ให้ทหารเข้าใจวัฒนธรรมมุสลิม จะได้สามารถทำงานเชิงวัฒนธรรมได้ดังนี้เป็นต้น สื่อมวลชน นอกจากบางรายการที่เป็นส่วนสุด สื่อมวลชนโดยทั่วๆ ไปเข้าใจสถานการณ์ดีและทำหน้าที่เตือนสติทุกฝ่ายไม่ให้ตกไปสู่กับดักของผู้ก่อการร้าย ประชาคมวิชาการ ส่วนใหญ่หรือเกือบทั้งหมดสนับสนุนทางสายกลาง และก็นักวิชาการนั่นเองที่ไปเสนอแนะนายกรัฐมนตรีให้ตั้งคณะกรรมการอิสระเพื่อความสมานฉันท์แห่งชาติขึ้น เหล่านี้เป็นพลังส่วนกลางที่เติบโตขึ้น และจะเป็นพลังที่ยุติความรุนแรงใน ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ลง ฉะนั้น อย่าไปมองและตกอกตกใจเฉพาะความรุนแรงของขั้วทั้งสอง เพราะอะไรที่เป็นขั้วก็มักจะรุนแรงเสมอแต่พลังที่เป็นกลางนั้นต่างหากที่เป็นพลังที่สมานสังคมไว้ และเป็นพลังที่จะยุติความรุนแรงในที่สุด -๓- ๕. สมานฉันท์ไม่ได้ มีความเข้าใจผิดว่าสมานฉันท์คือการยอมให้ผู้ก่อการร้ายทำข้างเดียว แปลว่าไม่จับผู้ร้าย กอส. เร่งรัดรัฐบาลเสมอให้จับผู้ก่อการร้ายให้ได้ เพราะถ้าจับไม่ได้ แล้วโดนปล่อยข่าวว่ารัฐเป็นผู้ทำ ทำให้ประชาชนไม่ไว้วางใจรัฐมากขึ้น สงครามกองโจรไม่เหมือนสงครามเต็มรูปแบบที่เอาชนะกันด้วยพลังอาวุธและการสู้รบ แต่สงครามกองโจรเอาชนะกันที่มวลชน ที่ผ่านมารัฐตกเป็นฝ่ายเสียเปรียบที่ผู้ก่อการร้ายมีอิสรเสรีในการเคลื่อนไหวอยู่ในมวลชน และเป็นผู้กระทำโดยรัฐไม่สามารถป้องกันและจับกุมได้ งานมวลชนจึงมีความสำคัญยิ่ง การทำงานมวลชนไม่ได้แปลว่าเอาใจแต่มุสลิมโดยไม่รักไทยพุทธ แต่เป็นการทำงานเชิงยุทธศาสตร์เพื่อยุติความรุนแรง การทำงานมวลชนจะจำกัดพื้นที่การเคลื่อนไหวของผู้ก่อความไม่สงบ และทำให้จับตัวผู้ก่อความไม่สงบได้ง่ายขึ้น ใน "สามเหลี่ยมดับไฟใต้" ที่ดีพิมพ์ในมติชนรายวันฉบับวันที่ ๒๒ สิงหาคม ๒๕๔๘ ผมจึงเสนอว่าการที่จะดับไฟใต้ได้ต้องทำ ๓ เรื่องบรรจบกัน คือ (๑) จับผู้ก่อความไม่สงบให้ได้ (๒) รักษามวลชน (๓) สร้างเงื่อนไขการวางอาวุธ ทั้ง ๓ เรื่องต้องทำพร้อม ๆ กัน และบรรจบกัน ๖. สร้างเงื่อนไข การวางอาวุธ บัดนี้ควรทำเรื่องการสร้างเงื่อนไขการวางอาวุธแล้ว การสร้างเงื่อนไขวางอาวุธจะทำให้การก่อความรุนแรงลดลงและยุติไปในที่สุด ในการยุติการต่อสู้ด้วยอาวุธกับคอมมูนิสต์นั้น รัฐบาลได้เสนอแนวทาง "ร่วมพัฒนา" คือจะนิรโทษกรรมทุกคนที่เคยจับ-อาวุธ ขอให้กลับเข้าบ้านเข้าเมืองมาร่วมกันพัฒนา ซึ่งเดี๋ยวนี้ก็มากลายเป็นนักวิชาการบ้าง นักธุรกิจบ้าง หรือนักการเมืองบ้าง ดังกล่าวแล้ว เรื่องนี้ก็เช่นเดียวกัน รัฐบาลอาจเชิญชวนให้วางอาวุธแล้วเข้ามาร่วมกันคิดร่วมกันพัฒนา ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้ให้เป็นดินแดนที่ร่มเย็นเป็นสุข ไม่มีประเด็นเรื่องแบ่งแยกดินแดน เพราะเรื่องแบ่งแยกดินแดนไปตั้งประเทศใหม่ ไม่ทำให้เกิดความร่มเย็นเป็นสุข แต่จะตรงข้าม คือเกิดเป็นแดนนรกขึ้นเหมือนการตั้งประเทศอิสราเอลขึ้นในปาเลสไตน์ คนยิวอาจจะอ้างว่าเมื่อหลายพันปีก่อนตนเคยมีประเทศอยู่ตรงนั้น แต่การกลับไปไกลเกินในประวัติศาสตร์สร้างความขัดแย้งรุนแรง เรื้อรังอย่างที่เห็น ในทำนองเดียวกัน แม้ ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้เคยเป็นรัฐปัตตานี เราไม่อาจกลับไปไกลเกินในประวัติศาสตร์โดยไม่บอบช้ำจนเป็นมิคสัญญีเยี่ยงในตะวันออกกลาง แต่มีทางเป็นไปได้โดยสันติวิธีภายในราชอาณาจักรเดียวกัน ทุกฝ่ายต้องร่วมมือกันอย่างจริงจังในการร่วมพัฒนาระบบการอยู่ร่วมกันที่มีความเป็นธรรม อันสอดคล้องกับวัฒนธรรมท้องถิ่นของแต่ละท้องถิ่นที่แตกต่างหลากหลาย -๔- ศาสนา กับ เศรษฐกิจ พอ เพียง จะเป็นแนวทางสำคัญสำหรับสร้างระบบการอยู่ร่วมกันที่มีความเป็นธรรม ศาสนธรรมของทุกศาสนาจะสอดคล้องกับเรื่องเศรษฐกิจพอเพียง เพราะทั้งศาสนาและเศรษฐกิจพอเพียงพยายามตอบโจทย์เดียวกันที่ว่า "ความดีคืออะไร" ไม่ใช่โจทย์ของการพัฒนาแบบวัตถุนิยม - บริโภคนิยม - เงินนิยม ที่ถามว่า "ทำอย่างไรจะรวย" อันก่อให้เกิดความเสื่อมโทรมทางศีลธรรมอยู่ทั่วไป ความพยายามที่จะสร้างระบบการอยู่ร่วมกันที่มีความเป็นธรรม ควรเป็นระเบียบวาระใหญ่ของคนไทยทั้งประเทศ ๗. ใช้วิกฤตไฟใต้ สร้างสมรรถนะของไทย ในการเผชิญวิกฤตใหญ่ ร่วมกันในอนาคต เรากำลังเผชิญวิกฤตที่ใหญ่กว่าวิกฤตไฟใต้มากนัก นั่นคือวิกฤตการณ์แห่งอารยธรรมวัตถุนิยม - บริโภคนิยม - เงินนิยม อารยธรรมปัจจุบันกำลังนำมนุษยชาติทั้งหมดเข้าไปสู่วิกฤตการณ์ใหญ่อย่างหนีไม่พ้น เข้าทำนองไม่ทำตามกระแส ก็ไม่ได้ทำตามก็หนีวิกฤตการณ์ไม่พ้น การจะดับไฟใต้ได้ เราต้องกลับไปหาพื้นฐานทางสายกลางของคนชาติไทยดังกล่าวข้างต้น โดยบ่มเพาะความเมตตากรุณาให้มาก บ่มเพาะความเห็นอกเห็นใจ ความเข้าใจและขันติธรรม ทำนุบำรุงทางสายกลางให้แข็งแรง และใช้ศาสนากับเศรษฐกิจพอเพียงเป็นเครื่องสร้างภูมิคุ้มกันคือระบบการอยู่ร่วมกันที่มีความเป็นธรรม ถ้าเราขาดระบบการอยู่ร่วมกันที่มีความเป็นธรรม สังคมจะไม่มีภูมิคุ้มกัน และเราจะไม่รอดจากการถูกทำลายอย่างรุนแรงโดยอารยธรรมวัตถุนิยม - บริโภคนิยม - เงินนิยม อันขับเคลื่อนโดยโลภจริต วิกฤตการณ์อารยธรรมปัจจุบันจะกระทบทุกประเทศในโลก ไม่ว่ารวยหรือจน คนไทยควรจะเห็นคุณค่าในจุดแข็งของตัว คือความเมตตากรุณาและทางสายกลาง บ่มเพาะความดีนี้ให้เติบโตขึ้น เพื่อเผชิญและเอาชนะหายนภัยอันใหญ่หลวงที่มากับอารยธรรมปัจจุบัน ใช้ศาสนากับเศรษฐกิจพอเพียงเป็นมงคลชีวิตและเป็นพลังขับเคลื่อนการพัฒนา สร้างระบบการอยู่ร่วมกันอย่างเป็นธรรม ไฟใต้และไฟอื่น ๆ จะดับลง ขอให้คนไทยมีความสุขสวัสดี -๕- PQET พลังแห่งทางสายกลางกำลัง เติบโต ไฟใต้จะดับลง ประเวศ วะสี

shareแบ่งปันเนื้อหา